Vejatz lo contengut

Cadelh e las Penas

Aqueth article qu'ei redigit en gascon.
Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Pels articles omonims, vejatz Casarilh.

Vilatge d'Occitània
Cadelh e las Penas
Cazarilh-Laspènes
Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Coordenadas
Eth vilatge de Cadelh.
Geografia fisica
geolocalizacion
Coordenadas 42° 48′ 39″ N, 0° 34′ 42″ E
Superfícia 2,37 km²
Altituds
 · Maximala
 · Mejana
 · Minimala
 
1 560 m
1 000 m
672 m
Geografia politica
País  Gasconha Comenge Armas de Comenge
Parçan Luishonés
Estat Bandièra de França França
Region
76
Occitània
Departament
31
Nauta Garona Armas del Departament de la Nauta Garona
Arrondiment
312
Sent Gaudenç
Canton
3104
Banhèras de Luishon
Intercom
200023547
CC deths Pirenèus Hautgaronesis
Cònsol Jean-Paul Denard
(2020-2026)
Geografia umana
Populacion
Populacion totala
(2018)
21 ab.
Evolucion de la populacion
Evolucion de la populacion

26 ab.
Densitat 10,97 ab./km²
Autras informacions
Còde postal 31110
Còde INSEE 31129

Cadelh e las Penas[1],[2],[3],[4] (Cazarilh-Laspènes en francés) qu'es ua comuna gascoa de Comenge, situada en eth departament dera Hauta Garona e era region administrativa d'Occitània, ancianament de Mieidia-Pirenèus.

Comunas a l'entorn.

Perimètre deth territòri

[modificar | modificar lo còdi]
Comunas confrontantas de Cadelh e las Penas
Sacorvièla Mostajon
Trebòns de Luishon Cadelh e las Penas
Sent Avantin Banhèras de Luishon

Eths toponimistas qu'explican Cazarilh.
Eth nom que s'explica per eth latin casa, « cabana -----> ostau rurau ----> proprietat » e sufixe -ale (casau, grana varietat de sens istorics), puish sufixe -ile, dambe dissimilacion (eth segond -l- que dissimila eth prumèr en -r) [5],[6],[7].
Segon Astor, eth segond sufixe es pas -ile-, mès -iculu- ( > -ilh) [8].
Non saben se eth toponime es estat un còp Casarilh > Cadarilh. Benlèu, en supausant ua medisha origina, *Casalilh > *Casalelh > *Caselh, per ua sòrta d'aplologia, > Cadelh relativament recentament. Mès mancam de fòrmas ancianas, com dens tot er arrondiment de Sent Gaudenç.

Ua montanha ath nòrd de la comuna, mei hauta que era on se tròba Cadelh, que pòrta sus era mapa era mencion Cap de la Pène.
Pena qu'es en celtic penno-, pennā « eth cap, era extremitat, era punta, èra cresta » [9],[10]; eth sens oronimic que s'es conservat. Era toponimia tradicionala que hè d'aqueth mot un testimoniatge preindoeuropèu [shens motiu seriós !] [11],[12], ligur per Dauzat e Rostaing, çò qui èra un progrès [13]. Eth plurau e eth singular que son emplegats en toponimia, shens distincion clara.

Pendent eth Ancian Regime, Cadelh de las Penas qu'èra dera eleccion de Comenge, doncas dera província de Gasconha, dera generalitat d'Aush, dera diocèsi de Comenge e dera senescaucia de Tolosa. Eth vocable dera glèisa qu'èra Nòsta Dauna (informacion dobtosa : benlèu Sent Martin). Tanlèu 1790, Cadelh de las Penas qu'èra deth canton de Banhèras de Luishon. En 1790, era comuna qu'estó citada damb eth son nom autentic, Cadeilh [14].

Administracion

[modificar | modificar lo còdi]
Lista deths cònsols successius
Periòde Identitat Etiqueta Qualitat
2005 (2026) Jean-Paul Denard PS agricultor
1982 2005 Paul Denard PS  
març de 1959 1982 Auguste Denard SFIO, PS  
? ? Julien Lafont    
Totas las donadas non son pas encara conegudas.
modificar « persona »
 v · d · m 
Evolucion demografica
Populacion comunala actuala (2013): 26, totala: 28
179318001806182118311836184118461851
181 163 180 205 213 191 167 182 146
185618611866187218761881188618911896
125 121 113 99 100 105 100 100 100
190119061911192119261931193619461954
89 75 65 51 60 57 47 33 40
196219681975198219901999200620072008
34
30
27
17
17
19
19
20
22
22
20092010
23
23
23
23
Fonts
Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE
Evolucion de la populacion 1962-2008
Evolucion de la populacion 1962-2008

  • En 2018 era populacion qu'èra de 21 abitants e era densitat qu'èra de 8,86 ab/km².

Lòcs e monuments

[modificar | modificar lo còdi]
Clicatz sus una vinheta per l’agrandir.

Personalitats ligadas damb era comuna

[modificar | modificar lo còdi]

Véder tanben

[modificar | modificar lo còdi]

Ligams extèrnes

[modificar | modificar lo còdi]
  1. Pojada, Patrici (2009). Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières. ISBN 978-2-86266-573-3.
  2. «Toponimia occitana».
  3. Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
  4. Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
  5. Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, reedicion Librairie Guénégaud, 1984, p. 151, a Casabianca
  6. Ernest Nègre, Toponymie générale de la France, volume III, n° 25 742
  7. Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 217
  8. Jacques Astor, Dictionnaire des Noms de Familles et Noms de Lieux du Midi de la France, ed. du Beffroi, 2002, p. 223
  9. Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p. 214
  10. Xavier Delamarre, Dictionnaire de la Langue gauloise, ed. Errance, 2na edicion, 2008, p. 248
  11. Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 74
  12. Jacques Astor, Dictionnaire des Noms de Familles et Noms de Lieux du Midi de la France, ed. du Beffroi, 2002, p. 590
  13. Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, reedicion Librairie Guénégaud, 1984, p. 517, a Pannes
  14. Dictionnaire des localités de la Haute-Garonne, p. 11, 9 e 1 https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html