Talença

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Anar a : navigacion, Recercar
Flag of Occitania (with star).svg Vila d'Occitània Blason Languedoc.svg

Talança
Talence

Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Coordenadas
Eglise de Talence.jpg
Glèisa de Talança escandilhada.
Blason ville fr Talence (Gironde).svg
Geografia fisica
Occitania map (1).png
geolocalizacion
Coordenadas 44° 48′ 00″ N, 0° 35′ 02″ O
Superfícia 8,28 km²
Altituds
 · Maximala
 · Mejana
 · Minimala
 
29 m
20 m
2 m
Geografia politica
País Gasconha Armas de Gasconha
Estat Bandièra de França França
Region
75
Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània Escut d'Aquitània
Departament
33
Gironda Escut de la Gironda
Arrondiment
332
Bordèu
Canton
3356
Talança
Intercom
243300316
Comunautat Urbana de Bordèu (CUB)
Cònsol Alain Cazabonne
(2014-2020)
Geografia umana
Populacion
Populacion totala
(2013)
41 517 ab.
Evolucion de la populacion

ab.
Densitat 5 014,13 ab./km²
Autras informacions
Gentilici Talençais (en francés)
Còde postal 33400
Còde INSEE 33522

Talença, o puslèu Talança, prononciacion [ta'lãsǝ], oficialament en francés Talence, es una comuna situada dens lo departament de Gironda e la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània. Una legenda locala pretend qu'an costuma, devath l'influença dau francés, de prononçar Talança puslèu que Talença, fòrma d'origina supausada a tòrt, justament pr'amor dau francés, mès aquera interpretacion es en contraccion dab las fòrmas ancianas (veire toponimia).

Geografia[modificar | modificar la font]

La vila de Talança a per axe principau la rota de Baiona, que correspond a la via de Tors deu camin de Sent-Jacme.

Perimètre dau territòri[modificar | modificar la font]

Comunas confrontantas de Talança
Bordèu
Peçac Talança Begla
Gradinhan Vilanava d'Ornon

Toponimia[modificar | modificar la font]

Au mens en aparéncia, las fòrmas ancianas, latinas o gasconas, fornidas per Bénédicte Boyrie-Fénié testimònian d'un passatge progressiu de Talen- a Talan- : Talencia (sègles XI-XIII), Talencia (1182), Talanssa (loco appellato A ~) (1274), Talanse (1307-1317), Talencia (1307-1317)[1]. En realitat, las fòrmas latinas, que son interpretacions, gardan imperturbablament Talencia, mès las occitanas nos ensenhan la prononciacion daus sègles XIII e XIV (e benlèu d'avant), qu'a quasi pas cambiat desempui; la data de l'evolucion de -a finala pòsttonica a [ǝ] demòra conjecturala pr'aquò, mès probable qu'èra dejà complida a l'epòca.

Si Dauzat e Rostaing, seguits per Negre, conjecturan que l'origina de Talança es lo nom d'òme latin Tallentius[2] (damb un ajustadís -a per Negre), Bénédicte Boyrie-Fénié ha remarcar a bon dret que Tallentius + -a auré donat *Tarença en gascon. Vaquí perqué supausa una varianta masculina *Talenteus deu cognomen femenin Talentea, associada au sufixe -a[3]. Mès en realitat sonque las atestacions medievalas en latin han cercar deu costat d'un nom en -len-. Una causa sembla segura, es que la varianta Talança es pas devuda a una evolucion de *Talença devath l'influéncia deu francés, plan mai tardiva. De manèira incomprensibla, Bénédicte Boyrie-Fénié, que coneish e cita la prononciacion autentica, causeish la grafia *Talença, totalament inatestada en occitan. Xavier Delamarre, que probable coneishèva las fòrmas ancianas, explica Talança per talāntiā, « lo maine de Talāntios » [4].

Istòria[modificar | modificar la font]

A l'origina, lo territòri talancés èra enteirament caperat de bòscs. Lo vertadèir puplament de Talança data dau XVII° siègle. La proximitat daus camins de La Tèsta, Tolosa e Baiona atirèt los borgés de Bordèu. Nombrós son aqueths que se hiren bastir rishas damoranças, coma lo castèth Peixotto, que vingut mèi tard l'ostau de vila. Mès aquò's sonque dus sègles mèi tard que l'urbanisacion e l'industrialisacion de Talança esturen considerablament aumentadas. La biscuiteria Olibet èra fòrt renomada au debut dau XX° siègle. Las industrias dispareishuren decap a las annadas 1970.

Administracion[modificar | modificar la font]

Lista deus cònsols successius
Periòde Identitat Etiqueta Qualitat
18 d'octobre 2017 2020 Emmanuel Salleberry [5]    
1993 2017 Alain Cazabonne UDF, pui MoDem Administrator de societats, ancian conselhèir generau (1985-1998), senator (2017- )
març de 1983 1993 (décès) Gérard Castagnéra (1943-1993) RPR Mètge, deputat (març 1993- setembre 1993)
març de 1965 març de 1983 Henri Deschamps SFIO, pui PS Professor de letras, deputat (1973-1981)
  1965      
Totas las donadas son pas encara conegudas.
  • A la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna, qu'èra dau canton de Talança (caplòc), i demorèt.

Demografia[modificar | modificar la font]


 v · d · m 
Evolucion demografica
Populacion comunala actuala (2013): 41517, totala:
Picto infobox character.png
1793 1800 1806 1821 1831 1836 1841 1846 1851
1 489 1 181 1 340 1 194 1 322 1 288 1 232 1 402 1 434
1856 1861 1866 1872 1876 1881 1886 1891 1896
1 693 2 430 2 577 3 604 3 873 4 621 6 642 7 921 9 221
1901 1906 1911 1921 1926 1931 1936 1946 1954
11 227 11 832 13 224 15 823 17 130 18 944 20 380 21 650 22 695
1962 1968 1975 1982 1990 1999 2006 2007 2008
25 874
29 161
34 127
34 692
34 485
37 210
40 920
40 940
40 576
41 977
2009 2010
40 793
42 179
40 600
41 971
Fonts
Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE
Evolucion de la populacion 1962-2008


Lòcs e monuments[modificar | modificar la font]

Personalitats ligadas dab la comuna[modificar | modificar la font]

Vejatz tanben[modificar | modificar la font]

Véser tanben[modificar | modificar la font]

Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]

Nòtas[modificar | modificar la font]

  1. Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes Gironde, ed. CAIRN, Pau, 2008
  2. Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, reedicion Librairie Guénégaud, 1984
  3. Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes Gironde, ed. CAIRN, Pau, 2008
  4. Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p. 245 e 367
  5. http://www.sudouest.fr/2017/10/19/mairie-de-talence-alain-cazabonne-a-passe-la-main-3876123-3200.php