Baron (Gironda)

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Salta a la navegació Salta a la cerca


Flag of Occitania (with star).svg Vilatge d'Occitània Blason Languedoc.svg

Varon
Baron

Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Coordenadas
Baron Mairie.JPG
L'ostau de comuna de Varon
Blason ville fr Baron (Gironde).svg
Geografia fisica
Occitania map (1).png
geolocalizacion
Coordenadas 44° 49′ 23″ N, 0° 18′ 41″ O
Superfícia 10,34 km²
Altituds
 · Maximala
 · Mejana
 · Minimala
 
108 m
53 m
29 m
Geografia politica
País Guiana Armas de Guiana Bordalés
Estat Bandièra de França França
Region
75
Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània Escut d'Aquitània
Departament
33
Gironda Escut de la Gironda
Arrondiment
335
Arrondiment de Liborna
Canton
3316
daus Tuquets de Dordonha, ancianament de Brana
Intercom
243301215
Comunautat de comunas dau Crionés SIREN 243 301 215
Cònsol Emmanuel Le Blond du Plouy
(2014-2020)
Geografia umana
Populacion
Populacion totala
(2013)
1 153 ab.
Evolucion de la populacion

ab.
Densitat 111,51 ab./km²
Autras informacions
Gentilici Baronnais, Baronnaises (en francés)
Còde postal 33750
Còde INSEE 33028

Baron[1] o puslèu Varon (oficialament en francés Baron) es una comuna occitana de Bordalés [2], lingüisticament gascona, administrada per lo departament de Gironda de la region de Novèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

Geografia[modificar | modificar la font]

Perimètre dau territòri[modificar | modificar la font]

Comunas confrontantas de Varon
Sent German dau Pug Nerijan
Cronhon Varon Sent Quentin de Baron
Curçan Camiac

Toponimia[modificar | modificar la font]

Las fòrmas ancianas son de terra del prad del Avaron, en 1119-1121, Avaron, en 1126-1147, a cappella ecclesie de Baron, en 1326, Sanctus-Christophorus-de-Avaron, en 1339, Auaron, en 1361 [3].

Dauzat, que probable coneishé pas las fòrmas ancianas, supausa que lo nom de la comuna ven dau cognomen latin Baro/-onis o dau títol d'origina germanica, vingut chafre, Baro, « baron » [4]. Medisha remarca per Negre e per Astor (citats per Bénédicte Boyrie-Fénié).

B. Boyrie-Fénié part d'un etime *avallone. Lo nom vendré dau gallés avallo, « poma », damb lo sufixe -one, çò que doneré lo sens de « pomareda ». B. Boyrie-Fénié hornís l'evolucion : *Avallon(e) > Avaron (evolucion gascona -ll- intervocalic > -r- > (A)varon (aferèsi de a- iniciau) > Baron (confusion gascona de v e de b). La grafia seré donc Baron. La pomareda que servit de motivacion dateré d'una epòca anteriora a l'ocupacion romana [5], çò qu'es pas provat (la lenga celtica gardèt una vitalitat sufisenta per formar de toponimes pendent quauque temps).

En realitat, aquera presentacion es globalament justa per l'etimologia e lo sens, mès apèra quauquas remarcas foneticas. Lo mot gallés a l'origina es pas exactament avallo, mès aballo (varianta abalo, mès es pas aquera que podré menar a Avaro-); lo sens en gallés es « poma, pomèir », e probablament lo gallés a especializat abalo en « poma » (neutre) e aballo en « pomèir » (femenin) [6]. Segon Delamarre, Baron ven de aballo, « poma, pomièr », en gallés, o d'un teonime (nom de diu) inatestat *Aballos : sia « la pomareda, lo lòc ont i a de pomièrs », sia la propietat dau diu *Aballos [7].

Sistematicament e dens lo quite gascon avant lo betacisme (confusion de v e de b), -b- latin intervocalic ven -v-. La data exacta dau betacisme es pas coneishuda e las atestacions dau sègle XII en Av- pòden benlèu representar una realitat fonetica diferenta o un polimorfisme, enquèra que la fòrma Avaron de 1339 pòt har pensar que lo betacisme èra un fenomèn recent en Bordalés. Enfin, B. Boyrie-Fénié sembla pas segura en grafia classica (o utiliza una auta grafia ?). V romanic e dens lo quite cas que representeré un b antic, s'escriu v (escriven la vaca en gascon tanplan coma en provençau, non pas la baca !). Baron es benlèu una grafia valorizanta, en fòrma de jòc de mots, mès la sola grafia admissibla es Varon.

Istòria[modificar | modificar la font]

Administracion[modificar | modificar la font]

Lista daus cònsols successius
Periòde Identitat Etiqueta Qualitat
març 2008 2020 Emmanuel Le Blond du Plouy divèrs esquèrra engenhaire
març 2001 2008 Michel Bardeau PCF  
  2001      
Totas las donadas son pas encara conegudas.
  • Avant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Brana; es adara deu canton des Coteaux de Dordogne (en francés), donc deus Tuquets de Dordonha.

Demografia[modificar | modificar la font]


 v · d · m 
Evolucion demografica
Populacion comunala actuala (2013): 1153, totala:
Picto infobox character.png

1793 1800 1806 1821 1831 1836 1841 1846 1851
542 309 494 460 391 447 412 437 440

1856 1861 1866 1872 1876 1881 1886 1891 1896
455 476 502 482 486 444 437 433 445

1901 1906 1911 1921 1926 1931 1936 1946 1954
485 521 427 413 409 395 445 434 506

1962 1968 1975 1982 1990 1999 2006 2007 2008
491
503
527
668
749
866
937
935
991
1 005
2009 2010
1 033
1 054
1 076
1 097
{{{2 014}}}
{{{2 014tot}}}
Fonts
Base Cassini de l'EHESS - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE
Evolucion de la populacion 1962-2008


Lòcs e monuments[modificar | modificar la font]

Personalitats ligadas damb la comuna[modificar | modificar la font]

Veire tanben[modificar | modificar la font]

Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]

Nòtas[modificar | modificar la font]

  1. http://www.in-oc.org/index.php?option=com_content&task=view&id=197&Itemid=0
  2. https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k9616679v/f82.item.zoom p. 70
  3. Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 55
  4. Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 55
  5. Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 55-56
  6. Xavier Delamarre, Dictionnaire de la Langue gauloise, ed. Errance, 2na edicion, 2008, p. 29
  7. Xavier Delamarre, Noms de lieux celtiques de l'Europe ancienne, ed. Errance, 2012, p.37