Vejatz lo contengut

Tièrn

Aqueste article es redigit en auvernhat.
Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.

Vila d'Occitània
Tièrn
Thiers
Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Coordenadas
La viala de Tièrn
Armas
Geografia fisica
geolocalizacion
Coordenadas 45° 51′ 26″ N, 3° 32′ 54″ E
Superfícia 44,49 km²
Altituds
 · Maximala
 · Mejana
 · Minimala
 
793 m
340 m
283 m
Geografia politica
País  Auvèrnhe
Parçan Liuradés
Estat Bandièra de França França
Region
84
Auvèrnhe Ròse Aups
Departament
63
Puèi de Doma Armas dau Departament dau Puèi de Doma
Arrondiment
635
Thiers
Canton
6346
Thiers
Intercom
246301063
de Thiers communauté
Cònsol Stéphane Rodier
(2020-2026)
Geografia umana
Populacion
Populacion totala
(2018)
11 778 ab.
Evolucion de la populacion
Evolucion de la populacion

12 142 ab.
Densitat 254,17 ab./km²
Autras informacions
Escais bitòrt/-da ; bitòrç/-za
Gentilici tiernoès/-oesa
Còde postal 63300
Còde INSEE 63430
Chastèl de Piron, anciana maison daus ducs de Borbon

Tièrn es v-una de las quatre sosprefecturas (embei Soire, Riòm e Embèrt dau departament dau Puèi de Doma de la region d'Auvèrnha-Ròse-Aups.

Tièrn es una granda viala de cotelariá, per la quantitat de cotèls produits mas maitot per le saubre-faire irremplaçable qu'òm tròba dins questa viala.

Le sobriquet daus tiernoès es "bitòrt/-da o bitòrç/-za" que podriá venir de "bestòrt/bestòrç" (dos còps tòrt) per causa de lhor trabalh dur de cotelariá. Lhors vesins dison d'ilhs : "Bitòrt! Cuol tòrt, chamba de pòrc ! Bòca mon cuol, serem d'acòrd !"[1].

Tièrn es bastida sobre diferents nivèls de colèiras que dominan la valada de Duròla. Aqueste denivelament bailava la fòrça idromotritz que permetiá d'esmòler los cotiaus.

Comunas limitròfas

[modificar | modificar lo còdi]

La viala es traversada per Duròla que rejonh Dòra a l'oèst de la comuna.

Las atestacions ancianas son castrum Tigernum, castellum Tigernense au siecle VI, Tihernum en 1373, Tiernium en 1392[2].

Son nom ven dau gallés tigerno- ("senhor"), es a dire "viala dominatritz, capitala"[2]. Trobèm maitot la fòrma arcaïsanta Tigèrn[3].

Localament, la comuna se ditz [tʃjɛ][4], [tʃe], [tʃɛr], [tʃar][5] o [tjar][6].

Article detalhat: Vescomtat de Tièrn.

Administracion

[modificar | modificar lo còdi]
Lista daus cònses successius
Periòde Identitat Etiqueta Qualitat
2014 2020 Claude Nowotny PCF  
març 2001 2014 Thierry Deglon    
1977 2001 Maurice Adevah-Pœuf PS  
  1977      
Totas las donadas non son pas encara conegudas.
modificar « persona »
 v · d · m 
Evolucion demografica
Populacion comunala actuala (2013): 11308, totala: 11685
179318001806182118311836184118461851
11 970 9 981 - -
185618611866187218761881188618911896
- - - - 16 343 - - - -
190119061911192119261931193619461954
- - 17 437 - - - - - -
196219681975198219901999200620072008
16 369



Cercar
13 338
Cercar
12 196
12 045
12 446
20092010
11 531
11 932
11 250
11 645
Fonts
Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE
Evolucion de la populacion 1962-2008
Evolucion de la populacion 1962-2008

Luòcs e monuments

[modificar | modificar lo còdi]
Glèisa de Sent Genèst
  • Glèisa de Sent Genès : granda glèisa romanica vodada a 'queste sent martir de la region.

Personalitats liadas a la comuna

[modificar | modificar lo còdi]

Ligams intèrnes

[modificar | modificar lo còdi]

Liams extèrnes

[modificar | modificar lo còdi]

Nòtas e referéncias

[modificar | modificar lo còdi]
  1. [biˈtɔ tʃu tɔ ˈʃãbɔ də pwɔ ˈbɔkɔ mɔ̃ tʃu saˈrɛ̃ dɔˈkɔ]
  2. 1 2 Ernèst Negre. Toponymie générale de la France: Formations préceltiques, celtiques, romanes, p. 125.
  3. Forma emplegada per l'escrivan Tiène Codert. La forma Tigèrna emplegada per la gent de Tièrn apareis dins la revista tiernesa Parlem. Dins las autras regions d'Auvèrnhe s'emplega mai la forma Tièrn.
  4. Jules Gilliéron, Atlas Linguistique de la France, 1902-1910, carta "noms patois des localités".
  5. Christian Hérilier, Les noms de commune de l'arrondissement de Thiers (P-de-D), Tièrn, 1989, p. 19.
  6. Jean Chataing, Vocabulaire Français-Patois de la vallée supérieure de l'Ance, Clarmont-Ferrand, 1934, p. 83.