1853

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Anar a : navigacion, Recercar
Còde QRpedia d'estampar per un accès dirècte a aquèth article
Donadas
d · m
1853
Q40927Q40927
Crystal Clear action history.png
Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per 1852
Seguit per 1854
Coordenadas
Ans :
1850 1851 1852  1853  1854 1855 1856

Decennis :
1820 1830 1840  1850  1860 1870 1880
Sègles :
Sègle XVIII  Sègle XIX  Sègle XX
Millennis :
Millenni I  Millenni II  Millenni III


Cronologia mesadièra :
Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh
Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec


Cronologias tematicas :
Arquitectura Automobila Camins de fèrre Drech Literatura Musica Sciéncia Sociologia Espòrt Teatre


Autres calendièrs :
Roman Chinés Gregorian Ebrieu Indó Musulman Persan Republican

Aquesta pagina concernís l'an 1853 del calendièr gregorian.


Eveniments[modificar | modificar la font]

Occitània[modificar | modificar la font]

França[modificar | modificar la font]

Euròpa[modificar | modificar la font]

Empèri Otoman[modificar | modificar la font]

A partir de junh, Russia ocupèt lei principats de Valaquia e de Moldavia — vassalas de l'Empèri — sota pretèxte de s'assegurar de gatges dins l'encastre dei negociacions sus la proteccion dei Luòcs Sants començada en 1846 après un afrontament entre romieus francés e rus. Pasmens, leis autrei poissanças europèas considerèron aquela ocupacion coma una volontat expansionista russas. En particular, França e lo Reiaume decidiguèron de sostenir l'Empèri que refusèt de faire de concessions sus l'estatut dei romieus e demandèt l'evacuacion dei dos principats. D'escaramochas comencèron dins la region entre fòrças otomanas e russas.

Enterin, de negociacions suplementàrias comencèron a l'iniciativa de França, Àustria, Prússia e dau Reiaume Unit. Lei prepausicions dei quatre poissanças foguèron refusadas per Russia e lo 4 d'octòbre, leis Otomans declarèron la guèrra ai Rus. Lo 30 de novembre, una flòta otomana foguèt destrucha a Sinope entraïnant un ultimatum francobritanic demandant ai Rus d'arrestar seis operacions còntra lei Turcs.

Africa[modificar | modificar la font]

Etiopia[modificar | modificar la font]

Perseguida de la guèrra entre Kassa Hailu e lo ras Ali II que reüniguèt totei seis aliats per eliminar son adversari. Pasmens, lo 12 d'abriu, la batalha de Takusa s'acabèt per una victòria majora de Kassa que li permetèt de conquistar Debre Tabor, capitala d'Ali. Puei, lo 29 de junh, la batalha saunosa dAyshal li permetèt de rebutar lo rèsta dei tropas d'Ali e d'impausar son autoritat sus lei regions centralas d'Etiopia.

America[modificar | modificar la font]

Estats Units d'America[modificar | modificar la font]

Carta representant la Crompa Gadsden.

Conclusion de la Crompa Gadsden ambé Mexic. Permetèt l'annexion d'un territòri d'aperaquí 77 000 km² dau nòrd mexican en cambi de 10 milions de dolars. Aquò deviá permetre de bastir un camin de fèrre transcontinentau mai lo projècte mau capitèt. Lo territòri novèu foguèt integrat au sen de Nòu Mexic (après la Guèrra de Secession, una partida foguèt cedida a Arizòna).

Mexic[modificar | modificar la font]

Conclusion de la Crompa Gadsden e cession ais Estats Units d'America d'una zòna d'aperaquí 77 000 km² dau nòrd mexican. En despiech de l'isolament d'aquela region e de son importància economica limitada, aquela pèrda territòriala novèla après la desfacha de 1848 suscitèt una oposicion importanta de la populacion e afebliguèt mai lo poder de Santa Anna.

Asia[modificar | modificar la font]

China[modificar | modificar la font]

Progrès de la Revòuta Taiping après lei reviradas de l'annada passada après la conquista de Nanquin (19 de març) que venguèt la capitala de l'insureccion. En revènge, una ofensiva en direccion de Pequin mau capitèt a la fin de l'annada maugrat l'ocupacion de Tianjin (30 d'octòbre).

Arts[modificar | modificar la font]

Arquitectura[modificar | modificar la font]

Fin de la bastida dau Palais de Dolmabahçe a Istambul. Mesclèt divèrseis estiles d'origina europèa (barròc, rococò e neoclassic) ambé de trachs islamics e venguèt lo centre administratiu principau de l'Empèri Otoman fins a 1922.

Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]

Economia[modificar | modificar la font]

Naissenças[modificar | modificar la font]

Decèsses[modificar | modificar la font]