Malta

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Anar a : navigacion, Recercar


Còde QRpedia d'estampar per un accès dirècte a aquèth article
Donadas
d · m
Malta
'Repubblika ta' Malta
Republic of Malta'
Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Devisa nacionala : Pel coratge e la constància


Naissença
N. a
Decès
D. a
Causa de decès
Assassinat/ada per
Luòc d'enterrament
Lenga mairala
Fogal ancestral
País de nacionalitat
Paire
Maire
Oncle
Tanta
Grands
Bèlamaire
Bèlpaire
Fraire
Sòrre
Conjunt
Companh/a
Filh/a
Q190085
Religion
Membre de Union EuropèaOrganizacion de las Nacions UnidasCommonwealthConselh d'EuròpaOrganizacion Mondiala del Comèrci e  Q81299
Familha nòbla
Membre de
l'equipa esportiva
posicion de jòc
tir (esquèrra/drecha)
grad dan/kyu
Grop etnic
Orientacion sexuala
Profession
Emplegaire
Domeni d'activitat
Escolaritat
Diplòma
Director de tèsi
Estudiant de tèsi
Foncion politica
Residéncia oficiala
Predecessor
Successor
Partit
Tessitura
Label discografic
Lista de cançons
Discografia
Mission de l'astronauta
Distincions e prèmis
Branca militara
Grad militar
Etapa de canonizacion
Familha nòbla
Títol de noblesa
Títol onorific
Comandament
Conflicte
Jorn de la fèsta
OpenStreetMap 365307
Direccion relativa a la posicion
Continent Euròpa
Situacion
Designacion provisòria
Constellacion
Tipe d'objècte
Còs astronomic parent
Còs astronomic filh
Luòc de descobèrta
Grop d'objèctes menors
Sequéncia de Hubble
Sul còrs astronomic
Companhon de
Tipe espectral
Tipe espectral
Fus orari Q25989
Situat sus una isla
Embocadura
Tipe de lac
Lacs sus lo riu
Grop de lacs
Situat sul lac
Afluents del lac
Emissari del lac
Bacin idrografic
Massís de montanhas
Tipe de montanha
Arquitècte
Remplaçat per







Script error
Script error




































































.

Script error








































Identificants
Commons-logo.svg Wikimedia Commons prepausa de documents multimèdia liures sus Malta.
Autres informacions


Capitala La Valeta
35º 50' N, 14º 35' È
Mai granda vila Birkirkara
Superfícia
 - Totala
 - Aiga (%)
Classat 183en
316 km²
Negligible
Populacion
 - Totala (2008)
 - Densitat
Classat 165en
419 285 ab.
1282 ab./km²
Independéncia del Reialme Unit
Data
21 de setembre de 1964
Gentilici maltés -esa
Fus orari UTC +1 (estiu +2)


Indicatiu telefonic +356

Malta (en maltés e anglés Malta) es un petit archipèla, la pàtria del pòble maltés e de la lenga maltesa (derivat de la lenga aràbia), formant un estat, e situat al centre de la mar Mediterranèa, a las confinhas d'Euròpa e Africa. Son illa majorala se sona tanben Malta e sas autras illas importantas se sonan Ghawdex (o Gozo) e Kemmuna (o Comino).

Sa capitala es La Valeta.

Lo gentilici es maltés -esa.

Istòria[modificar | modificar la font]

Lo sieu nom ancian foguèt Melita (Μελίτη) derivat de mèl. Foguèt una colònia fenícia qu'amb lo temps demorèt dins l'orbita de Cartage.

A la Primièra Guèrra Punica èra en mans dels cartagineses e foguèt atacada per la flòta romana dirigida per Atilius Regulus, lo 257 aJC, mas foguèt pas ocupada.

A la Segonda Guèrra Punica la garnison cartaginesa èra comandada per Amilcar, filh de Gisgó, que se rendèt davant la flòta de Tibèri Semproni çò 218 aJC e dempuèi apertenguèt alavetz a Roma e incorporada dins la província de Sicília.

Après una brèva dominacion bizantina en 533 e un probable atac dels vandals, Malta foguèt conquistada en 870 pels arabis, que la siá influéncia pòt èsser trobada dins la lenga maltesa modèrna, una lenga fòrtament romanizada qu'a l'origina deriva de l'arabi vernacular.

En 1530 los Cavalièrs de Sant Joan s'establiguèron en Malta. Consideravan l'illa coma la pòrta del cristianisme de cogant e l'adornèron amb fòrça temples e fortalesas.

Los angleses demorèron ailà mai d'un sègle e mièg. Obtenguèt l'independéncia en 1964 e après 1974 es una republica, qu'aperten dempuèi 2004 a l'Union Europèa.

Politica[modificar | modificar la font]

Malta es una republica parlamentària.

Geografia[modificar | modificar la font]

Malta dins l'UE

Lista de las localitats[modificar | modificar la font]

L'archipèla de Malta vist del satellit Terra

Economia[modificar | modificar la font]

De veire: Economia de Malta.

Cultura[modificar | modificar la font]

Bibliografia[modificar | modificar la font]

Vejatz tanben[modificar | modificar la font]

Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]

Nòtas & referéncias[modificar | modificar la font]