Copa d'America

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Anar a : navigacion, Recercar
Trofèu de la Copa d'America

La Copa d'America (en anglés America's Cup) es una regata internacionala de vela basada en una escomesa (en anglés Challenge) e un acte notarial de transferiment d'una dòna (en anglés Deed of Gift).

L'escomesa primièra foguèt lançada al rèsta del mond per la Marina Reiala anglesa a la mitat del sègle XIX per mostrar sa superioritat navala e invincibilitat. La dòna es una dorna d'argent valent cent ginèas d'aur. Aquela dorna es considerat coma lo trofèu mai ancian dins lo mond de l'espòrt.

L'escomesa se tornèt lançar amb lo temps de la part del ganhant titular, metent en jòc la meteissa dòna coma trofèu.


Istòria[modificar | modificar la font]

En 1851, a Londres, a l'escasença de la primièra Exposicion Internacionala, se programèt la regata de l'escomesa lo 22 d'agost, lo ganhant obtendrà la dorna d'argent.

La virada consistissiá en un torn de l'Illa de Wight, al sud d'Anglatèrra. Los membres del NYYC, New York Yatch Club (Club de Iòts de Nòva York), a bòrd de la goleta America s'afrontèron, e ganhèron, a 14 naus de l'Esquadron reial dels Iòts, de Londres.

Una anecdòta fòrça famosa, al subjècte de l'espectaculara de la victòria de l'America, conta cossí la reina Victòria demandèt al final de la regata alara que las naus acabavan lo torn de l'illa: "Alara, quin serà lo primièr?", Se li respondèt "L'America, Majestat", "E segond?", Contunhèt la reina, "Majestat, i a pas segond!", Foguèt la responsa.

Lo armador de la goleta America faguèt la dòna del trofèu al NYYC. Dempuèi l'ora, lo trofèu venguèt a èsser nomenat Copa de l'America (en onor de la nau) o alara Copa America.

Lo 1870 pel primièr còp se defendèt lo trofèu a Nòva York e capitèron encara las naus de NYYC, fins a 1983, mas perdèron la 25a defensa, contra l'Australia II, del RPYC, Royal Perth Yatch Club (Reial Club dels Iòts de Perth), après 132 ans d'egemonia americana.

Lo Shamrock III perdènt en 1903

A l'edicion seguenta edicion (1987) la nau Stars & Stripes del SDYC, San Diego Yatch Club californian, patronejat per Dennis Conner, recuperèt la "Dorna de las 100 Guinèas" per un club dels Estats Units, fins que en 1995 lo Black Magic de Nòva Zelanda de nòu prenga lo títol als nòrds americnas la gardan pendent doas edicions.

Istòria recenta[modificar | modificar la font]

Competicion[modificar | modificar la font]

La competicion se divisa en doas partida: la Copa Louis Vuitton e la quita Copa de l'America.

  • La Copa Luis Vuitton, en circonstàncias normalas, servís a causir la nau que desfisarà lo defensor de la Copa de la America. Per la Copa Louis Vuitton i a dos tipe de regatas, las regatas en flòta (totes contra totes, mai espectacularas) e las regatas un contra un (Match Race). Lo campion vendrà aquel qu fa l'escomesa.
  • La Copa de la America, afronta fin finala coma defensor lo tenent del trofèu amb l'equipa en desfianta. Lo venceire de l'afrontament ganha la "Dorna de las 100 Guinèas", e ven alara lo defensor.

Istorial[modificar | modificar la font]

An Venceire Rival Resultat Sèti
2013 ORACLE TEAM USA - 17 Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) AOTEAROA - NZL 5 Flag of New Zealand.svg 9-8 San Francisco, EUA
2009 BMW Oracle Racing Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (aspirant) Alinghi Civil Ensign of Switzerland.svg 2-0 València, País Valencian
2007 Alinghi Civil Ensign of Switzerland.svg (defensor) New Zealand Flag of New Zealand.svg 5-2 Valéncia, País Valencian
2003 Alinghi Civil Ensign of Switzerland.svg (aspirant) New Zealand Flag of New Zealand.svg 5-0 Auckland, Nòva Zelanda
2000 Team New Zealand Flag of New Zealand.svg (defensor) Luna Rossa Flag of Italy.svg 5-0 Auckland
1995 Black Magic Flag of New Zealand.svg (aspirant) Young America Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg 5-0 San Diego, EUA
1992 America³ Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Il Moro di Venezia Flag of Italy.svg 4-1 San Diego
1988 Stars and Stripes Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) KZ1 Flag of New Zealand.svg 2-0 San Diego
1987 Stars and Stripes Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (aspirant) Kookaburra III Flag of Australia.svg 4-0 Fremantle, Austràlia
1983 Australia II Flag of Australia.svg (aspirant) Liberty Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg 4-3 Newport, Estats Units
1980 Freedom Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Australia Flag of Australia.svg 4-1 Newport
1977 Courageous Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Australia Flag of Australia.svg 4-0 Newport
1974 Courageous Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Southern Cross Flag of Australia.svg 4-0 Newport
1970 Intrepid Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Gretel II Flag of Australia.svg 4-1 Newport
1967 Intrepid Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Dame Pattie Flag of Australia.svg 4-0 Newport
1964 Constellation Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Sovereign Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 3-1 Newport
1962 Weatherly Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Gretel Flag of Australia.svg 4-1 Newport
1958 Columbia Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Sceptre Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 3-1 Newport
1937 Ranger Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Endeavour II Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 4-0 Newport
1934 Rainbow Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Endeavour Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 4-2 Newport
1930 Enterprise Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Shamrock V Flag of Ireland.svg 4-0 Newport
1920 Resolute Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Shamrock IV Flag of Ireland.svg 3-2 Nòva York, EUA
1903 Reliance Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Shamrock III Flag of Ireland.svg 3-0 Nòva York
1901 Columbia Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Shamrock II Flag of Ireland.svg 3-0 Nòva York
1899 Columbia Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Shamrock Flag of Ireland.svg 3-0 Nòva York
1895 Defender Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Valkyrie III Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 3-0 Nòva York
1893 Vigilant Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Valkyrie II Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 3-0 Nòva York
1887 Volunteer Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Thistle Flag of Scotland.svg 2-0 Nòva York
1886 Mayflower Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Galatea Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 2-0 Nòva York
1885 Puritan Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Genesta Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 2-0 Nòva York
1881 Mischief Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Atalanta Flag of Canada.svg 4-1 Nòva York
1876 Madeline Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensor) Countess of Dufferin Flag of Canada.svg 2-0 Nòva York
1871 Columbia i Sappho Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensors) Livonia Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 4-1 (2-2-1) Nòva York
1870 Magic e 16 iòts del NYYC Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (defensors) Cambria Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 1-0 Nòva York
1851 America Flag of the United States (3-2 aspect ratio).svg (aspirant) Aurora e 13 iòts del RYS Flag of the United Kingdom (3-2 aspect ratio).svg 1-0 Cowes, Illa de Wight

Ganhants per país[modificar | modificar la font]

Nacionalitat Victòrias Desfachas
Bandièra dels Estats Units Estats Units 29 2
Bandièra: Nòva ZelandaNòva Zelanda 2 3
Bandièra: SoïssaSoïssa 2 1
Bandièra d'Austràlia Austràlia 1 7
Bandièra: AnglatèrraAnglatèrra 0 11
Bandièra: IrlandaIrlanda 0 4
Bandièra de Canada Canadà 0 2
Bandièra d'Itàlia Itàlia 0 2
Flag of Scotland.svg Escòcia 0 1
Irlanda del Nòrd 0 1

Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]