Olimp

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Anar a : navigacion, Recercar


Còde QRpedia d'estampar per un accès dirècte a aquèth article
Donadas
d · m
Olimp
Mountain Olympus snowy.JPG
[[Imatge:|250px]]
Descripcion de la bandièra
Descripcion dau blason
Descripcion deu sagèth
Latitud
Longitud
Generalitats
Partida de
Sosclassa de
Nomenat d'aprèst
Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Situat dens
País Grècia
Sit oficial
Mapa jos licéncia liura benvenguda !
Direccion relativa a la posicion
Continent
Situacion
Designacion provisòria
Constellacion
Tipe d'objècte
Còs astronomic parent
Còs astronomic filh
Luòc de descobèrta
Grop d'objèctes menors
Sequéncia de Hubble
Sul còrs astronomic
Companhon de
Tipe espectral
Tipe espectral
Fus orari
Situat sus una isla
Embocadura
Tipe de lac
Lacs sus lo riu
Grop de lacs
Situat sul lac
Afluents del lac
Emissari del lac
Bacin idrografic
Massís de montanhas
Tipe de montanha
Arquitècte
Remplaçat per
Tipe de bastiment
Material
Mèstre d'òbra
Sistèma d'autorotas
Societat de mantenança
Pòl d'escambis
Linha ferroviària
Operator
Aligança ferroviària
Gara
Pista
Travèrsa
País Grècia
Compausanta de
Tipe de division administrativa
Exclava de
Enclava
Capitala
Cap d'estat
Regim politic
Cap de l'executiu
Representant del partit
Cap del govèrn
Assemblada
Moneda
Lenga oficiala
Imne
Frontalièr de
Embessonatge
Subdivisions
Membre de
Sant patron
Domeni internet
Còde ISO 3166-1 alfa-2
Còde ISO 3166-1 alfa-3
Còde ISO 3166-1
Còde ISO 3166-2
Còde AITA
Còde OACI
Còde FAA
Còde INSEE
Còde de comuna
Còde del catalòg
Còde CBS
Còde GNIS
Còde GNIS Antarctica
Còde NUTS
Còde dantai
Còde de comuna alemanda
Còde de districte alemand
Còde administratiu
Còde administratiu
Còde ISTAT
Còde de gara
Còde OKATO
Còde cadastral
Còde postal
Còde telefonic internacional
Prefix telefonic nacional
Còde d'imatriculacion
Geografia
Altitud 2 917 m
Massís Massís d'Olimp
Longor  km
Largor  km
Superfícia  km2
Coordenadas 40° 04′ 55″ Nòrd
       22° 20′ 57″ Èst
/ 40.081944, 22.349167
40° 04′ 55″ N 22° 20′ 57″ E / 40.081944, 22.349167
Administracion
País Flag of Greece.svg Grècia
Region Macedònia, Tessalia
Subdivision
Geologia
Edat
Ròcas
Identificants
BNE


ULAN


DOI
RKDimages
Rijksmonument
KGS
Historic Places identifier
ID d'artista de MusicBrainz
ID album de MusicBrainz
ID d'òbra de MusicBrainz


Legislator
Identificant BHL
Identificant ITIS
Identificant IUCN
Identificant NCBI
Identificant TPDB
Identificant GBIF
Identificant WoRMS
Numèro EE
Indicatiu
Còde AITA
Còde OACI
Còde mnemonic
Identificant JPL Small-Body Database
Còde de l'observatòri Minor Planet Center
Identificant Structurae
Identificant Emporis
Numèro CAS
numèro EINECS
SMILES
InChI
InChIKey
Còde ATC
Numèro E
Identificant UNII
Numèro RTECS
Identificant ChemSpider
Identificant PubChem (CID)
Numèro ZVG
Identificant ChEBI
Numèro ONU
Còde Kemler
Identificant Drangbank
Mencion de dangièr SGH
Identificant Wine AppDB
Identificant d'un satellit NSSDC
SCN
Commons-logo.svg Wikimedia Commons prepausa de documents multimèdia liures sus Olimp.

Lo mont Olimp (en grèc ancian Ὄλυμπος / en Latin Ólympos, en grèc modèrne Όλυμπος / (Ólimbos) es lo mont mai naut de Grècia, amb un suc a 2 917 mètres. Fa partit de la serralada del meteis nom. L'Olimp es tradicionalament lo domeni dels dieus de la mitologia grèga. Es dins l'un dels dètz pargues nacionals de Grècia.

Etimologia[modificar | modificar la font]

L'etimologia es pas fixada existís mai d'una:

  • La primièra, se basariá sonque sus d'elements d'origina Indoeuropèus. Atal los tèrmes grèc ancian: ollumi (« copar », « rasar », « destruire »), oloos (« destructor », « mortal ») o oulē (« copadura », « talhada ») permet de pausar un tèma olu- significant : « copar », « talhar », « dalhar », « rasar ». E la finala -mpos, aquel sufixe es atestat dins mai d'una lengas indoeuropèas dins d'adjectius indicant una situacion, una posicion o una orientacion. Doncas Olumpos auriá podut significat d'en primièr: « situat en posicion talhada » o « copant lo passatge ». Se sap que l'Olimp èra gaireben pertot impassable e aquel mont longtemps foguèt considerat pels Ancians coma èssent una frontièra separant la Tessalia de la Macedònia o, melhor, la Grècia antica del continent europèu mai septentrional[1].
  • La segonda, seriá qu'« Oulumpos » (coma per Omèr) vendriá de l'indoeuropèu e seriá constituit de las racinas *wel- (« tornar », « s'enrotlar » – a l'origina, per exemple, de l'alemand Wolke : « nívol »,) e *ombh- (« causa redonda », « suc » – vejatz per exemple lo latin « umbo » designant la partida bombuda d'un boclièr). Lo sens de Olympos seriá aquel de « mont que los nívols s'enròtlan a l'entorn del suc ». Lo mot vendriá del Protoindoeuropèu *wol-*omb e seriá estat desformat en Olumpos pels Grècs quand adoptèron aquel mot.
  • Une origina comuna amb « cèl » (oc) o una autra amb « holy » (ang) e « heilig » (all) = « sant » son tanben possibles.

Geografia[modificar | modificar la font]

Animacion representant lo massís de l'Olimp en tres dimensions.

Lo mont Olimp s'espand al nòrd de Grècia prèp de la còsta Egèa, al tèrme de Tessalia e de Macedònia. L'Olimp es un mont d'aparéncia massissa, se levant subte en mai d'un luòc e bordada de grands vabres. Fòrça boscat suls penjals inferiors, son vaste som rocasut es cobèrt de nèu la majora partida de l'an.

La primièra pujada coneguda se faguèt en 1913 per D. Baud-Bovy, F. Boissonas et K. Kakalos.

Mitologia[modificar | modificar la font]

Olimp, per Tiepolo (mitat del sègle XVIII

Perque lo seu som demòra amagat als mortals pels nívols, l'Olimp es atal un luòc de vacanças que los dieus grècs aviá elegit per demorança per passar lor temps a festejar (lor bevenda favorita es lo celèbre nectar e consomavan l'ambrosia que los fasiá imortals) e a contemplar lo mond.

Omèr descrit aquel luòc coma ideal e pasible, isolat de los temperis coma la pluèja, la nèu o lo vent, que los dieus podavan viure dins un parfècte bonaür. Aqueles i avián causit lo domicili aprèp aver rebutat los Titans, Ofion e Tifon.

Als Olimpians de la primièra generacion, Zèus, Poseidon, Ades, Demetèr, Estia e Èra, s'apondèron sièis autres dieus de la generacion segeuenta que descendon de Zèus, subretot per d'unions extraconjugalas. Malgrat que la tradicion compta los Olimpians al nombre de dotze, quatorze dieus an, segon las versions, èran d'aquel grop, jol contraròtle de Zèus. S'explica per exemple aquelas variacions del fach qu'Ades podava pas demorar sus l'Olimpe perque regnava sul monde sosterren dels Enfers. Efèst, Dionís, Poseidon e a vegadas Ermès s'absentèron torn a torn de la liste.

Cal pas confondre amb lo sanctuari d'Olimpia, situat dins lo Peloponés.

Referéncias[modificar | modificar la font]

  1. (fr)Dictionnaire des noms de lieux – Louis Deroy e Marianne Mulon Le Robert, 1994) (ISBN 285036195X)

Vejatz tanben[modificar | modificar la font]

Articles connèxes[modificar | modificar la font]

Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]