Dengue : Diferéncia entre lei versions
Creacion de la pagina amb « thumb|''Aedes albopictus'' ([[moissel tigre) responsable del primièr cas de dengue en Occitània]] La '''dengue''' ''« gripa... » |
(Pas cap de diferéncia)
|
Version del 14 setembre de 2010 a 18.14
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/ff/Aedes_albopictus_cdc.jpg/220px-Aedes_albopictus_cdc.jpg)
La dengue « gripa tropicala » o « fèbre roja», es una Malautiá virala, endemica dins los païses tropicals.
La dengue es una arboviròsa, transmesa a l'òme mejan la fissada d'un moissal diürne del genre Aedes, aquel meteis infectat per un virus de la dengue de la familha dels flavivirus.
Aquela infeccion virala provòca comunament fèbre, mal de cap, dolors musculars e articulars, lassièra, vòmit e erupcion cutanèa. Biologicament se tròba abitualament una baissa de las plaquetas. La guérison arriba generalament dins una setmana. Existisson de formas emorragicas o amb sindròme de tust, escasses e grèus, podent provocar la mòrt.
Existís pas de vaccin e pas de traitament especific antiviral. Se traitan los simptòmas amb medicaments contra la fèbre e la dolor. Pasmens, la dengue podent dins d'escassas endevenenças evolucionar cap a un forma emorragica, los anticoagulants coma l'aspirina son de enebir. La prevencion collectiva se basa sus la luta contra los moissals vectors (exterminacion, destampa de las aigas estagnantas...) e sus las mesuras de proteccion preventivas individualas contra las fissadas dels moissals (moissalièra, repulsiu...).
Istòria
Etimologia
Las originas del mot dengue son pas claras, mas poirirà provenir de la frasa Swahili « Ka-dinga pepo », que descrich la malautiá coma essent causada per un esperit marrit [1]. Lo mot Swahili "dinga" poirirà aver per origina lo mot castelhan "dengue" qur significa minucós o prudent, atal coma se compòrta une persona que sofra de dolors musculars e articulars ligadas amb la dengue [2]. L'usatge del mot castelhan poirirà derivar del mot Swahili qu'a la meteissa prononciacion [3].
Literatura
Epidemiologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/61/Dengue_2000_CDC.jpg/440px-Dengue_2000_CDC.jpg)
Segon los chifres 2007 de l'Organizacion mondiala de la santat (OMS) , la dengue seriá l'arboviròsa la pus espanduda dins lo monde, amb gaireben 40 % de la populacion mondiala expausada al virus, o 2,5 miliards de personas. Cada anada auriá prèp de 50 milions d'infeccions dins lo monde, que 500 000 cases de « dengue emorragica » provocant la mòrt dins al mens 2,5% dels cases.
Aqueles chifres augmentèron en 2008 a l'ocasion de la 2a Conferéncia internacionala sus la dengue [4] amb 55% de la populacion mondiala expausada al virus, o 3.6 miliards de personas, 124 païses endemics, 70 a 500 milions d'infeccions (simptomaticas o pas) per an, que 36 milions de cases de dengue classica, 2.1 milions de formas gravas (formas emorragicas e formas amb sindròme de tust) e 21.000 decès.
Alara que foguèt presenta unicament en Asia del Sud Èst, es dempuèi calques anadas en plena progression dins lo rèsta d'Asia, en Africa, en Polinesia francesa, e subretot en America del Sud, ont lo nombre de cases foguèt multiplicat per 60 entre 1989 e 1993. Las rasons son variadas :
- creissença demografica importanta ;
- creacion de bidonvilas prèp de las vilas ;
- catastròfas naturalas ;
- Pauretat ;
- alentiment de las campanhas d'éradicacion del moissal Aedes aegypti.
En 2001, pus de 609 000 cases foguèron senhalats dins las Americas, que 15 000 emorragicas.
Dempuèi de 2006, plusors païses e territòris de la Cariba se trobèt a : Dominica, Jamaica, le Surinam, Santa Lúcia, Martinica, Guadalope, Sant Martin (illa) e Guyana.
Debut de 2008, prèp de 36 000 abitants de Rio de Janeiro contractèron la dengue, subrecargant las urgéncias espitalièras. 50 % dels malauts avian mens de 14 ans, 24 moriguèron. 2 053 novèls cas ont foguèron senhalats dins la jornada de 20 de març[5].
A l'automne de 2009, dins l'Atlantic, es lo pichon archipèl del Cap Verd que subiguèt pendent dos meses per una epidemia de dengue de tipe 3 e que, amb pus de 20 000 cases, toquèt 5 % de sa populacion, provocant sièis mòrts [6].
En septembre de 2010 un primièr cas de dengue autoctòn en Occitània foguèt descobèrt a Niça.[7]
Contaminacion
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b0/Dengue.jpg/220px-Dengue.jpg)
Lo virus de la dengue se transmès a l'òme mejan moissals vector del genre Aedes : Aedes aegypti pus sovent mas tanben Aedes albopictus e Aedes polynesiensis. Son moissalums que vivon en Vila o prèpa, en contacte amb l'òme.
Los moissals venon contaminats en fissant l'òme, e escassament per trasmission verticala de la maire cap a l'uòu (1 cas sus 600). L'èsser uman seriá lo principal sèrva natural dels viruses de la dengue, mas tanben le disseminador de la malautiá.
Existisson quatre serotipes diferents del virus de la dengue : DENV-1, DENV-2, DENV-3 et DENV-4. Son estrechament parents e provòcan los meteisses signes clinics. Pasmens son fòrça prèp los uns dels autres. Existís pas de proteccion immunitara crosat entre eles. Atal un meteis subjècte pòt èsser tocat mai d'un còp per la dengue, un còp per cadun dels quatre serotipe.
Una epidemia de dengue es sovent ligat a l’aparicion o a una novèla aparicion d’un serotipe que circulèt dempuèi fòrça anadas.
Se dich dengue primària quand d'una prima infeccion, es de dire quand un subjècte es infectat amb un virus de la dengue pel tot primièr còp. Quand se torna infectat par un autre serotipe aprèp d'una prima infection se dich alara dengue segondària. Quand per una dengue primària, lo ratio IgM/IgG en fasa precòç de la malautiá es plus elevat al moment d'una dengue segondària. Sembla que al moment d'una dengue segondària, lo risque de desvolopar una forma grava seriá ben fòrça superior que al moment d'una dengue primària, multiplicat per 10.
Dengue emorragica, en expancion
Lo tèrme « dengue emorragica » designa una de las formas grava de la dengue, amb de complicacion potencialament mortalas. Foguèt detectada pel primièr còp dins las anadas 1950, pendent epidemias als Filipinas e en Tailàndia. Es uèi presenta dins gaireben totes los païses d'Asia ont es localament venguda una causa importanta d'espitalizacion e de mortalitat infantila [8]. En 2007, pus de 890 000 cases foguèron notificats solament sul continent american, que 26 000 de forma emorragica. Es una malautiá emergenta de grand desvolopament : abans de 1970, nòu païses sofriguèron d'epidemias de dengue emorragica. En 1995, foguèron quatre còps pus nombroses e amb lo temps, de novèlas zònas son tocadas ; amb per exemple Veneçuèla estalviat fins a 2007 a notifiquèt a l'OMS pus de 80 000 cases, que al mens 6 000 de forma emorragica. Segon los chifres 2007 de l'OMS, se compta dins lo monde cada an prèp de 500 000 cases de formas emorragicas que un grand nombre, d'enfants, demandant una espitalizacion. Prèp de 2,5% dels malauts mòran e sens traitament adaptat, lo taus de mortalitat de la dengue emorragica pòt passar 20%. D'equipas ben formadas e equipadas pòdon baissar aquel taus a mens de 1%.
L'espandiment recent d'aquela pandemia s'explica per l'extension de l'aire de distribucion dels vectors (Aedes aegypti subretot, ben adaptat dins las vilas) e dels 4 tipes de virus implicats. La mondializacion dels escambis e l'urbanizacion creissenta, e tanben lo desreglament climatic facilitan la circulacion d'aqueles virus.
Formas clinicas - Simptòmas
Aspectes clinics, classificacion OMS
Existisson diferentas formas clinicas de l'infeccion pel virus de la dengue, pus ou mens graves. La dengue es lo pus sovent benigna. La gravitat es fòrça variable segon los subjèctes, anant de formas asimptomaticas (infeccion sens pas cap de simptòma) o pauresimptomatics (formas atenuadas, amb de simptòmas fòrça discretes) cap a de formas gravas (formas emorragicas o amb sindròme de tust) podent metre en jòc le pronostic vital.
La definicion OMS 1997 d'una « dengue classica » (DF) probable es un estat febril agut associat a dos o mai manifestacions seguenta:
- cefalèa,
- dolor retroorbitària,
- mialgia,
- artralgia,
- erupcion cutanèa,
- manifestacions emorragicas,
- baissa del nombre de leucocites
e
- configuracion serologica
o
- d'autres cases de dengue confirmat dins un meteis luòc e al meteis moment
Refonte de la classification OMS
La classificacion de l'OMS, de 1997, mostrèt sas limitas.
L'OMS prepausa alara una novèla classificacion:
- Infeccion simptomatica per la dengue :
- Dengue
- Dengue sevèra
Dins aquela classificacion, es la permeabilitat vascular, responsabla d'una pèrda de plasma, que ven lo critèri principal d'una dengue sevèra. Los signes precòces de pèrda de plasma son l'emoconcentracion, los escampaments pleurals e intraabdominals. Los signes de gravitat d'una dengue sevèra son los signes de tusts circulatòris (fredor des extremitat, pols flac, lentor al tornar de la vascularisacion capilar), una alteracion de l'estat de consciéncia, d'emorragias de las mucosas e de manifestacions pas abitualas coma fòrça lesions epaticas importantas, cardiomiopatia, encefalopatia e encefalita.
Diagnostic
Lo diagnostic positiu de la dengue se fach amb :
- argument epidemiologics : sejorn en zòna d’endemia, periòde epidemic, precedents de prima infeccion
- arguments clinics : fèbre elevada , sindròme iperalgic, remission de 2-3 jorns, signes de fragilitat capilar o emorragics
- arguments biologics d’orientacion : leucopenie, trombopenie, ematocrite elevat
La suspicion clinica se pòt confortar o confirmar per un bilanç biologic necesitant una presa de sang.
Traitament
Existís pas de traitament preventiu (vaccinacion) e pas mai de traitament curatiu especific antiviral de la dengue.
La dengue presenta generalament pas de complicacions, mas existisson d'escassas formas sevèras qu'implicant de consultar un mètge e d'evitar l'automedicacion. Per exemple la presa d'acid acetilsalicilic (aspirina) es contra indicat perque majorarián lo risc emorragic[9].
La terapeutica d'una dengue classica consistís en de simple mesures simptomaticas :
- repaus ,
- reïdratacion orala ,
- calmar dolor e fèbre amb de medicaments antalgics e antipiréetics a basa de paracetamol ,
En cas de formas pus sevèras :
- reïdratacion intravenosa,
- eventualament corregir un estat de tust emodinamic,
- tansfusion de plaquetas.
Prevencion
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/73/Mosquito_Netting.jpg/220px-Mosquito_Netting.jpg)
Pas cap de vaccin existís per s'aparar de la contaminacion. Los aspèctes preventius consistisson doncas a evitar las fissadas del moissal vector de la dengue.
Individualament, l'utilizacion de moissalièras e de repulsius son eficaces. L'esséncia de citronèla es pauc eficaça per aquel tipe de moissal, particularament agressiu.
Collectivament, la prevencion consistís a limitar lo moissalum. En Brasil, en Guyana e als Antilhas Francesa, se cerca l'eliminacion dels luòcs de ponduda del moissal, es de dire las sèrvas d'aiga stagnanta e cauda. En particular, los barrils, botelhas, canetas, pòts de flors, copèlas. Dins una autra escala, las accions precisas son eficaces, coma l'assecament dels airals umids tal que l'aplicacion d'insecticide adaptat dins las zònas infectadas (en tenant d'aparar los predators dels moissals, e de pas favorir l'emergéncia de fonts resistentas).
Notas et reférencias
- ↑ Dengue fever: essential data, 1999
- ↑ Etymology: dengue, 2001, Online Etymology Dictionary, Harper D
- ↑ Emerging Infectious Diseases, 2006, vol 12, etymologia: dengue [1]
- ↑ Pediatric Dengue Vaccine Initiative (PDVI), presentacion "Estimating the global burden of dengue" 2a Conferéncia internacionala sus la dengue, 15-17 d'octobre de 08 , Phuket, Thaïlande
- ↑ [2]
- ↑ Cap Verd TV
- ↑ (fr)un premier cas non importe de dengue en metropole
- ↑ (fr) Pagina OMS, Dengue et dengue hémorragique, Març de 2009
- ↑ (fr)Dossier de presse dengue 2010 - Direction générale de la santé, Sous direction prévention des risques infectieux sur http://www.sante-sports.gouv.fr
Ligams externes
- (fr) La dengue, sur le site de l'Institut Pasteur
- (fr) La dengue, sur le site de l'OMS
- (fr) Articles relatifs à la dengue sur le site de l'InVS
- (fr) INVS 13/01/07 Dengue dans les départements français d'Amérique, Point au 12 janvier 2007
- (fr) Bulletin d'Alerte et Surveillance Antilles Guyane (AVRIL 2008, N° spécial : La Dengue dans les DFA : Aspects cliniques et épidémiologiques..)
- (fr)Fiche sur la dengue sur le site de l'Agence de la Santé Publique du Canada
- (en) Site governamental de luta contra la dengue Singapor
- (en) Dengue Virus Net Information site for dengue symptoms, prevention, treatment, vaccine research and outbreak news.
- (en) Dengue dins http://www.cdc.gov
- (en) Guidelines for diagnosis, treatment, prevention and control. A joint publication of the World Health Organization (WHO) and the Special Programme for Research and Training in Tropical Diseases (TDR). New edition 2009.