Satan

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Anar a : navigacion, Recercar

Satan (שטן en ebrieu) es un tèrme de la Bíblia significant [èsser un] adversari o [èsser un] acusaire (au sens de calomniador).

Jos la forma de vèrbe, śāṭān apareis 6 còps dins lo tèxte massoretic de la Bíblia ebraïca, que 5 dins lo Libre dels Salmes (38, 71 e 109) e 1 dins lo Libre de Zacarias (3:1).

Jos la forma de nom, śāṭān se pòt aplicar a d'èssers umans, de creaturas celèstas o una allegoria. Lo rei Dàvid es per exemple qualificat de śāṭān pels filistèus, es a dire d'adversari militar (1 Samuèl 29:4); el meteis qualifica Abishai, un membre de sa cort, de śāṭān per aver propausat de condemnar a mòrt un ancian opausaire al rei (2 Samuèl 19:23). Dins sa letra a Hiram de Tir, òm vei lo rei Salamon utilizar lo tèrme per significar que a pas mai d'enemic que menace son reiaume (1 Reis 5:18); pus tard, quand Hadad d'Edòm e Rasin de Siria atacan son reiaume, son qualificats de śāṭān. Dins 4 passatges de la Bíblia, lo tèrme es utilizat per designar de creaturas celèstas: Libre dels Nombres 22:22 e 22:32, Primièr Libre de las Cronicas 21:1, Libre de Zacarias 3:1 e Libre de Jòb, capítols 1 e 2. Lo nom apareis egalament coma una figura allegorica dins lo tresen capítol del Libre de Zacarias. Dins lo Primièr Libre de las Cronicas, lo mot apareis a la forma indefinida e aquò es lo sol endrech dins la Bíblia ebrieva ont aquela forma designa benlèu un nom pròpri (« Satan ») e non pas un nom comun (« un satan »); aquel passatge indica que Satan incitèt Dàvid a recensar lo pòble; dins lo passatge parallèl del Segond Libre de Samuèl, al contrari, Dieu es a l'origina d'aquel recensament.

Dins la literatura jusieva de l'epòca ellenistica, benlèu jos l'influéncia de la religion pèrsa e del dualisme zoroastrian, se desvolopa la demonologia dins lo judaïsme. Dins aquela literatura postbiblica, Satan apareis coma lo nom d'un demòni que figura dins lo Libre dels Jubilèus (23:29) e dins l'Assompcion de Moïses (10:1). Lo tèxte de l'Apocalipsi de Moïses conten una legenda sus la transformacion de Satan en àngel de lutz e sa cooperacion amb la sèrp per enganar Èva.

Dins lo Novèl Testament, òm vei Jèsus de Nazaret utilizar lo vocable coma un nom pròpri diabolic. Satan es conegut per l'expression latina « Vade retro Satanas » (« Enrè, Satan! ») extracha de l'Evangèli de Matieu (4:10) segon la Vulgata de Sant Jiròni, al moment de la tentacion de Jèsus dins lo desèrt. Atanben es citat dins lo passatge correspondent de l'Evangèli de Marc (Marc 1:11 e Marc 1;12) e dins un autre passatge de l'Evangèli de Luc (Luc 10:18).