Assemblada Nacionala (França)
|
Venètz de demandar una traduccion de Assemblada Nacionala (França)
Creatz (exemple detalhat) la sospagina qu'assegurarà lo seguiment del processús de traduccion en clicant sus Projècte:Traduccion/Assemblada Nacionala (França).
|
L’Assemblada Nacionala es lo nom de la Cambra bassa del Parlament francés definida per la Constitucion de la Cinquena Republica (aviá ja aquel nom jos la Quatrena), lo Senat ne constituís la Cambra nauta. Compausada de 577 membres, apelats deputats, elegits al sufragi universal dirècte a l'escrutinh uninominal majoritari de dos torns de circonscripcion, sèi al palais Borbon (coma fins ara totas las Cambras bassas del Parlament francés dempuèi 1799), dins lo 7en arrondiment sus la riba esquèrra de Sèina a París. Sa faciada monumentala, leugièrament desplaçada a respièch de l'axe de la rèsta del bastiment, dona sul celèbre cai d'Orsay (l'Assemblada Nacionala es d'autra part pròcha del Ministèri dels Afars Estrangièrs e alinhada sul pont de la Concòrdia). S'i accedís siá al numèro 33, cai d'Orsay, siá al numèro 126 de la carrièra de l'Universitat. Eissida d'una istòria rica en constitucions e en sistèmas institucionals divèrses, es de segur l'organ legislatiu pus important de la Cinquena Republica.
Somari
|
[modificar] Istòria
| França
|
Divèrs |
[modificar] Revolucion Francesa e Primièr Empèri (1789-1814)
[modificar] Naissença
La primièra Assemblada Nacionala Francesa, apelada Assemblada Nacionala Constituenta o pus simplament Constituenta, foguèt proclamada a Versalhas pels deputats del Tèrç Estat, un mes aprèp l'acamp dels Estats Generals, lo 17 de junh de 1789. Seguèt primièr al palais de l'Arquevescat de París abans de s'installar al Manège adjacent al palais de las Teulariás.
Los deputats decidisson d'elaborar una constitucion que limita los poders del monarca. La sobeiranetat s'exercís d'ara endavant pel mejan dels representants del pòble.
[modificar] La monarquia constitucionala (1791-1792)
L'Assemblada Legislativa instaurada per la Constitucion de 1791 (elaborada aprèp la fugida e l'arrestacion a Varennes del rei los 20 e 21 de junh de 1791), compausada de 745 deputats elegits per dos ans al sufragi censitari e indirècte (los electors del « primièr gra », diches tanben ciutadans « actius », son totes los òmes de mai de 25 ans que pagan un impòst o cens egal a la valor de tres jornadas de trabalh ; elegisson los electors del « segond gra » que devon èsser proprietaris, locataris o borièrs d'un ben foncièr o immobilièr que lo revengut atenh un montant fixat e qu'elegisson a lors torns los deputats), vòta los « decrets » (noms balhats alara als tèxtes legislatius abans que sián oficialament promulgats pel rei, venent alavetz de leis) e l'impòst, fixa lo budget de l'Estat, ratifica los tractats e declara las guèrras. Sèi totjorn al Manège. Lo rei dispausa pas pus que d'un dret de vèto suspensiu. L'Assemblada pòt pas èsser dissòuta. Los ciutadans que pòdon pas votar, diches ciutadans « passius », son entre 2 e 3 milions contra 4,3 milions d'electors del « primièr gra » e una populacion totala d'aperaquí 24 milions d'abitants[1]. Lo sufragi censitari es alara vigorosament criticat pel Club dels Jacobins que ja defendiá lo sufragi universal[2]. La sola Assemblada que foguèt alara elegida se compausava a drecha de dissidents moderats del Club dels Jacobins, favorables a una monarquia constitucionala : lo Club dels Feuillants (que sos membres oscillèron entre 160 e 264 deputats), a esquèrra dels 136 revolucionaris radicals favorables a un afebliment total de las prerogativas del rei e quitament a l'establiment d'una republica. Aquestes son partejats entre doas tendéncias : al centre-esquèrra, la Gironda (republicans moderats) ; a l'extrèma esquèrra, la Montanha, compausada notadament pel Club dels Jacobins e encara mai radical e « populista », lo Club dels Cordelièrs. Lo centre, compausat de 345 deputats divèrs oscillarà entre las doas tendéncias, acabant per aportar son sosten a l'esquèrra. Una confrontacion comença alara entre l'Assemblada Legislativa e lo rei que refusa d'èsser embarrat dins un simple ròtle constitucional d'espectator e utiliza atal son drech de vèto mantun còp (notadament contra lo decret del 26 de mai de 1792 que decidiá la deportacion dels eclesiastics « refractaris » a la constitucion civila del clergat, o contra la levada de 20 000 federats a París, entraïnant alara un soslèvament novèl a París lo 20 de junh de 1792 dels Sans-culottes qu'envadison las Teulariás per forçar lo rei a levar son vèto). Finalament, en seguida del manifèst mandat pel duc de Brunswick a París lo 1 d'agost de 1792 al nom de l'emperaire d'Àustria e del rei de Prússia e apelant, jos pena de represalhas grèvas, los revolucionaris a se ne prene pas a la familha reiala, l'Assemblada Legislativa vòta la destitucion del rei e la fin de la monarquia lo 10 d'agost de 1792. La primièra temptativa d'establir una monarquia constitucionala a fracassat, fauta d'una vertadièra separacion e d'un bon equilibri entre los poders.
[modificar] La Primièra Republica (1792-1804)
[modificar] La Convencion Nacionala (1792-1795)
Après la casuda de la monarquia lo 10 d'agost de 1792, una assemblada novèla elegida al sufragi universal (en fach restrench, sols los òmes de mai de 21 ans, que demòran en França dempuèi mai d'un an e que vivon de lors revenguts podián votar) es instaurada, e pren lo nom de Convencion Nacionala, o pus simplament Convencion, a l'instar dels independentistas americans qualques ans de per abans. Es compausada oficialament al despart de 782 deputats mas, a una epòca ont es pas aisit d'abandonar tota activitat professionala e de se desplaçar cap a la capitala, l'abstencion es plan fòrta e i aguèt rarament mai de 350 presents pendent las sesilhas[3]. S'i opausan a l'origina los Girondins (environ 160 elegits, pro moderats, majoritàriament eissits de la borgesiá provinciala estacada a las libertats individualas e mefisants a prepaus de la populacion parisenca, desiran pas metre en plaça de mesuras radicalas e excepcionalas e mai se son estacats als ideals de la Revolucion) e los Montanhòls (prèp de 200, unissent los Jacobins mai radicals, dont Maximilien de Robespierre que deven lor figura principala, e los Cordelièrs, que lor figura principala es Georges-Jacques Danton que vòlon defendre la Revolucion a tot prètz e doncas metre en plaça las mesuras excepcionalas que s'impausan). Entre los dos, i a coma jos la legislativa un grop centrista, apelat Plana, que domina l'Assemblada. Sesent d'en primièr totjorn al Manège puèi, a partir del 9 de mai de 1793, al Palais de las Teulariás, es encargada d'elaborar una constitucion republicana. La primièra, votada e promulgada lo 24 de junh de 1793 a l'iniciativa dels Montanhòls, es dicha Constitucion de l'an I e consacra un regim d'assemblada ont totes los poders son acampats entre las mans d'un Parlament monocameral elegit al sufragi universal dirècte cada an que a sol l'iniciativa de las leis e las vòta, acompanhada en aquò pel pòble que pòt exprimir sa votz per referendum. L'executiu, constituit d'un conselh de 24 membres, fa pas qu'executar las decisions d'aquesta Assemblada sens aver cap de presa sus ela. Pasmens, dins un contèxte de guèrra amb las poténcias monarquicas d'Euròpa e amb l'installacion de la Terror, la Convencion Nacionala decidís lo 10 d'agost de 1793 que l'aplicacion d'aquesta Constitucion seriá suspenduda fins que la patz siá restablida, çò qu'arribèt pas abans la casuda dels Montanhòls e de Robespierre. La Constitucion de l'an I serà doncas jamai aplicada.
[modificar] Lo Directòri (1795-1799)
En setembre de 1795, la Constitucion de l'an III parteja lo poder legislatiu entre doas cambras : lo Conselh dels Cinc Cents (qu'es la premièra cambra legislativa francesa que se vei afectar lo palais Borbon ; çaquelà, fauta d'una sala de las seanças pron granda per aculhir los 500 deputats, prendrà siètis dins l'Orangerie del castèl de Saint-Cloud), quí per esséncia de las leis, e lo Conselh dels Ancians (250 membres d'almens 40 annadas que son al palais de las Tuileries), que las vòta e elegís los Directors. Aquestas doas cambras son elegidas per tres annadas, renoveladoiras per tèrç cada an, al sufragi censitari, e acara lo Directòri, poder executiu compausat de cinc membres o Directors. Aqueste regim, caracterizat per una fòrta instabilitat politica e una corrupcion largament espandida, es mes a bas pel còp d'Estat del 18 brumaire del general Napoleon Bonaparte, lo 9 de novembre de 1799 (18 brumaire An VIII). A partir d'aquesta data, e dinca 1830 practicament (e mai dinca 1848), lo poder legislatiu es largament subordenat a l'executiu.
[modificar] Lo Consulat (1799-1804)
Napoleon Bonaparte bastís alara, amb l'Abat Sieyès, la Constitucion de l'an VIII, promulgada lo 22 frimaire An VIII o 15 decembre 1799. Establís lo Consulat e consacra un regim personal al profièch de Bonaparte. L'essencial dels poders tòrna aqueste còp a l'executiu compausat de tres Consuls nomenats per dètz ans e indefinidament reeligibles pel Senat conservador, lo mai important es lo Primièr consul (Napoleon Bonaparte) que prepausa e promulga las leis, nomena e remanda los ministres e foncionaris e n'es responsable davant degun. Los dos autres consuls pòdon donar pas qu'un vejaire. L'executiu es segondat siquenon pel Conselh d'Estat (installat d'en primièr al palais de Luxemborg amb lo Senat conservador puèi al palais de las Tuileries amb lo Primièr consul), assemblada juridica purament tecnica nomenada pel primièr consul a partir de la lista nacionala de candidats causits al sufragi universal masculin pel pòble. Lo legislatiu es doncas fòrtament amputat de sa principala prerogativa, l'iniciativa de las leis qu'es carga del primièr consul amb l'ajuda del Conselh d'Estat, e es devesit entre un Tribunal (al Palais Reial) de 100 membres elegits per 5 ans (renovelador per 1/5ena cada an) pel Senat conservador a partir de la lista nacionala e que discutís de las leis sens las votar, d'un Còrs legislatiu (al palais Borbon) de 300 membres elegits del meteis biais que pel Tribunal e que ele, vòta los projèctes de lei sens los discutir, e lo Senat conservador (al palais de Luxemborg) que verifica la constitucionalitat dels actes administratius e de las leis, que elegís los membres del Còrs legislatiu e del Tribunal a partir de la lista nacionala e mai los jutges de cassacion e los comissaris a la comptabilitat. Compausat de 80 membres d'almens 40 ans que 60 son nomenats pel Primièr consul e los 20 autres son cooptats, lo Senat conservador aurà lèu practicament l'iniciativa de las leis en redigissent los tèxtes legislatius sonats senatus-consulte.
Lo del 16 thermidor An X (3 d'agost de 1802) establís la Constitucion de l'an X que fa de Napoleon Bonaparte lo Primièr consul a vida : nomena sol e sens vejaire los senators, pòt dissòlvre lo Còrs legislatiu e lo Tribunat, a lo drech de gràcia, pòt signar sol los tractats mentre que lo sufragi universal es remplaçat pel sufragi censitari.
[modificar] Lo Primièr Empèri (1804-1814)
Un autre senatus-consulte organique del 28 floréal An XII (17 mai 1804) établit la Constitucion de l'an XII approuvé per plébiscite lo 6 de novembre de 1804 que organise lo Primièr Empèri a partir de las institucions existantes. Sur lo plan del legislatiu, la sola différence reste que lo poder del Senat es encara un còp accru sus las autres cambras: doas comissions son creadas en son sen, tot primièr la comission de la libertat individuelle que es encargada d'examiner las arrestations arbitraires, e la comission de la libertat de la presse destinée a surveiller los abus de la censure. Mas aquestas comissions ne pouvaient qu'adresser dels vejaire, sens sanction possible, als ministres.
[modificar] Las Restauracions, los Cent Jorns e la Monarquia de Julhet (1814-1848)
[modificar] La Primièra Restauracion (1814-1815)
Aprèp l'abdicacion de Napoleon Ièr a Fontainebleau lo 6 d'abril de 1814, Loís XVIII tòrna a París lo 3 mai de 1814 e comença alara la Primièra Restauracion. S'opausan alara los que vòlon servar los aquistes de la Revolucion Francesa e atal metre en plaça un regim monarquic mas constitucional e parlamentari, e los emigrats tornats en França que vòlon, eles, un vertadièr retorn al Regim Ancian e una contrarevolucion. Lo rei tròba un compromés en autrejant la Carta de 1814, lo 4 de junh de 1814, aprèp aver refusat lo projècte de Constitucion, dich « de las Rentas », preparat pel Govèrn provisòri e lo Senat. Evita atal lo nom de Constitucion, en reprenent lo tèrme de Regim Ancian qu'es la Carta, mentre qu'en practica n'aja la substància. Es inspirada del modèl anglés en aparéncia : lo poder legislatiu es alara repartit entre doas cambras, una Cambra dels pars que sos membres son nòbles, nomenats pel rei a vida, de biais ereditari o pas, e una cambra bassa, la Cambra dels Deputats dels departaments, generalament apelada Cambra dels Deputats, que sos membres devon èsser elegits per cinc ans (renovelable per cinquen cada an) al sufragi censitari. Discutisson las leis e sustot vòtan l'impòst. Los ministres pòdon èsser causits demest los membres del Parlament, pòdon èsser meses en acusacion davant la Cambra dels Deputats. Los deputats dispausan tanben del drech d'adreça als ministres. Mas an pas, en fach cap de poder de contraròtle dirècte sus l'autoritat del rei o de sos ministres, e pòdon pas renversar lo govèrn, mentre que lo sobeiran nomena lo president de la Cambra e pòt dissòlvre la Cambra dels Deputats. Enfin, la dobertura e la tampadura de las sesilhas parlamentàrias son decididas pel rei solet. Lo retorn de Napoleon en França lo 1èr de març de 1815, que marca lo començament dels Cent Jorns, empacha temporàriament la mesa en aplicacion de la Carta.
[modificar] Los Cent Jorns (1èr de març - 18 de junh de 1815)
Quand tòrna al poder, Napoleon sap que pòt pas restablir las institucions imperialas talas coma existissián jol Primièr Empèri. Demanda alara a un liberal, e un de sos ancians opausants, Benjamin Constant, de redigir l'Acte Addicional a las Constitucions de l'Empèri de 1815, adoptat per plebiscit lo 1èr de junh de 1815, que s'inspira fòrça de la Carta de 1814. Lo poder legislatiu es exercit per l'emperaire e lo Parlament qu'es compausat de doas Assembladas, la Cambra dels Pars inspirada de la de la Carta de 1814 e compausada de membres ereditaris nomenats per l'emperaire, e la Cambra dels Representants elegida per 5 ans al sufragi censitari. Los ministres son penalament responsables davant aquesta cambra. Las doas cambras sièràn pas que del 3 de junh al 7 de julhet de 1815 en seguida a la desfacha de Napoleon a Waterloo lo 18 de junh de 1815.
[modificar] La Segonda Restauracion (1815-1830) : entre una Cambra sens grand poder e los prémices d'un real parlamentarisme
Loís XVIII rentre a nouveau a París e se rétablit sul tròn, aqueste còp-ci de manière définitive, lo 8 de julhet de 1815. Il fait alara aplicar la Carta de 1814, quelque peu modifiée (en particular l'abandon dels Pars per la vida al profièch dels Pars ereditaris que composent d'ara enlà seuls la Cambra dels Pars). Las primièras eleccions de la Cambra dels Deputats se debanan los 14 d'agost e 22 d'agost de 1815, e la Cambra comença de seire lo 7 d'octobre de 1815 al Palais Borbon (mentre qu'aqueste siá tornat de drech a son constructor e primièr proprietari, lo prince de Condé, aqueste a, en fach, recuperat per sa jouissance personnelle, pas que l'Hôtel de Lassay mentre que loga lo palais a la Cambra dels Deputats « per un balh de tres ans »[4], jusqu'a aqueste que l'Estat acquièrent définitivement lo palais en 1827). Cette primièra Cambra sera alara surnommée la « Cambra introuvable » per Loís XVIII perque essencialament compausada d'Ultras-reialistas que vòta de leis particularament reaccionàrias e buta lo govèrn a sosténer la Terror Blanca contrarevolucionària que se met alara en plaça en França. Ensaja en particular de metre en plaça de corts prévôtales o de bandir totes los Convencionals que avaient voté la mòrt de Loís XVI en 1793 (los régicides). Lèu impopulara, es dissoute per Loís XVIII lo 5 de setembre de 1816.
Per la suite, los constitutionnels modérés e los liberals forment una majoritat a la Cambra e soutiennent la politica liberala del duc de Richelieu e del duc Decazes. Notamment la Lei Laîné del 5 de febrièr de 1817 que simplifie lo mòde d'escrutinh de la Cambra dels Deputats que es renouvelée d'ara enlà per tèrç cada annada e los électeurs son réunis dins un collègi unique acampat al capluòc del departament, pr'amor de limiter los représentants locaux de las tendances ultras e favoriser atal l'eleccion de liberals. Mas aquesta période es de courte durée : aprèp l'assassinat del Duc de Berry, neveu de Loís XVIII e 2ena dins l'òrdre de succession al tròn, lo 13 de febrièr de 1820, los Ultras reviennent en fòrça en ralliant una partite dels modérés. Ils font voter la lei dicha del vòte doble lo 12 de junh de 1820, que réforme al nouveau lo còrs electoral e aqueste còp-ci en lor faveur. Contrairement al collègi unique créé per la Lei Laîné de 1817, d'ara enlà una distinction al sen même de las classes censitaires que pòdon voter. Lo quart lo mai imposé vòte atal un primièr còp, coma totes los autres électeurs, al sen del collègi d'arrondissement que envoie 258 deputats sus 430 a la Cambra, puèi un segond còp e aqueste còp-ci seuls dins lo collègi de departament que elegís los 172 autres deputats. Aquò favorise doncas las franges las mai fortunées, mai favorables als Ultras. E en efièch, a las eleccions de novembre de 1820, aquestes darrièrs obtiennent una victoire écrasante, sens per autant revenir a una Cambra introuvable, sus los liberals. Dissoute en decembre 1823, la Cambra reste toutefois entre las mains dels Ultras per la suite e lor domination culmine jol règne de Charles X (1824-1830) e de son ministre Joseph de Villèle (President del Conselh de 1822 a 1828).
Toutefois l'oposicion liberala trouve pendent aquesta période de mai en mai de voie, e plusieurs réformes réactionnaires de Villèle son repoussées per la quita Cambra dels Pars (rétablissement del drech d'aînesse en abril 1826 e lo projècte de lei restreignant la libertat de la presse en abril de 1827). Celui-ci provoque alara d'eleccions anticipées en novembre de 1827, qu'il perd al profièch dels liberals aligat als modérés emmenés per Chateaubriand. Es alara lo segond còp que los liberals contrôlent la Cambra, e lo primièr còp réellement que celle-ci es appelée a jouer un ròtle majeur car opposée a las positions politicas même del rei que deu d'ara enlà composer amb aquesta majoritat e lo govèrn que en ressort mené pel liberal Jean-Baptiste Sylvère Gay, vescomte de Martignac. Mas Aqueste, critiqué bientôt e per los Ultras e per los liberals, que li reprochent ne pas aller assez loin, deu se retirer en 1829 e, en dépit de la majoritat que es totjorn modérée e liberala, lo rei nomme coma President del Conselh l'Ultra Polignac. Lo rei e la Cambra entrent alara en conflicte dirècte que culmina amb la signature per 221 deputats sus 402 d'una pétition contra la politica reiala, dicha Adresse dels 221, lo 18 de març de 1830. Lo rei dissout la Cambra, mas los liberals y obtiennent una majoritat encara mai forte, aqueste que pousse lo rei a émettre los quatre Ordenanças de Saint-Cloud del 25 de julhet de 1830 que constitue un véritable coup de fòrça monarquista : supression de la libertat de la presse, dissolucion a nouveau de la Cambra, réduction del còrs electoral uniquement a las personas touchées per la contribution foncière e organizacion de nouvelles eleccions per setembre. Los deputats son d'en primièr passifs, mas davant l'ampleur agitation initiée per los milieux populars e Republicans que lancent alara la Revolucion dicha de las « Tres Gloriosas » (27, 28 e 29 de julhet de 1830), celle-ci es rapidement récupérée per los membres de la Cambra que, e mai liberals e opausats al rei, vòlon restablir l'òrdre public e ne souhaitent pas revenir a una Republica. Ils se tornnent alara vers lo duc Loís Felip d'Orleans, qu'ils nomme lieutenant-general del royaume lo 31 de julhet de 1830.
[modificar] La Monarquia de Julhet (1830-1848)
Lo nòu luòctenent-general encarga lo deputat liberal Louis Bérard de prepausar una reforma prigonda de la Carta de 1814, qu'es debatuda puèi votada per la Cambra dels Deputats entre los 6 e 7 d'agost de 1830, abotissent a çò qu'es nomenat generalament la Carta de 1830.
Per çò qu'es del poder legislatiu, lo rei pòt pas mai légiférer per ordonnances e l'iniciativa de las leis es d'ara enlà partagée entre lo rei e lo Parlament. La Cambra dels Deputats, que porte d'ara enlà aquesta dénomination e non mai, coma de per abans, aquesta de Cambra dels Deputats dels départements, es elegida per bloc per un mandat de cinc ans, los âges d'éligibilité (30 ans al luòc de 40) e d'électorat (25 al luòc de 30) étant totes dos rabaissés. E mai, lo cens n'es mai fixé per la Carta mas per la lei électorale, e lo president de la Cambra n'es mai nomenat pel rei mas elegit per los deputats.
La Carta consacre doncas una monarquia élective car aqueste son los deputats que confient lo poder a Loís Felip d'Orleans, e contractuelle car per accéder al tròn aqueste darrièr deu al préalable accepter la novèla Carta que n'es doncas mai vue coma una concession unilatérale faite pel souverain a ses sujets, coma en 1814. Atal, lo 9 d'agost de 1830, lo duc d'Orleans prête serment a la Carta e devient rei dels Franceses jol nom de Loís Felip Ièr.
Aqueste nòu regim aviá tot en teoria per devenir una monarquia parlamentària a l'anglaise, aqueste que semble d'ailleurs èsser en partite lo cas dins las premières annadas amb l'apparition même a la Cambra d'un bipartitsme entre lo partit del Movement, réformiste e favorable a una politica d'aide a las nationalités (mené per Jacques Laffitte), e lo partit de la Resisténcia o de l'òrdre, conservator e partesan de la patz amb l'Europe (mené sustot per Casimir Perier).
Lo Movement es d'en primièr al poder amb lo govèrn de Jacques Laffitte de novembre de 1830 a març de 1831, puèi es al torn de la Resisténcia amb lo govèrn de Casimir Perier de març de 1831 a mai de 1832. Après aquesta succession a la tête del govèrn dels dos leaders dels camps opausats a la Cambra, e que Loís Felip n'apprécie pas gaire, aqueste darrièr pòt s'appuyer sus d' òmes de fisança, nomenats « illustres épées », coma lo marescal Soult que s'entorne de « talents supérieurs » eissits dels dos camps : Adolphe Thiers que anime lo centre-esquèrra modéré del partit del Movement, lo duc de Broglie o François Guizot que forment lo camp dels doctrinaires al sen de la Resisténcia.
L'oposicion es alara sustot formée per qualques republicans e dels légitimistes mas sustot per l'oposicion dicha « dynastique » d'Odilon Barrot que es favorable al partit del Movement e al regim mas totalement opposé al partit de la Resisténcia e que forme alara la esquèrra a la Cambra.
Enfin, a partir de 1834 émerge un « Tiers-Partit » que, fòrt de 300 deputats, es généralement aligat a la majoritat mas sert de partit pivot e s'allie momentanément a l'oposicion dynastique, entraînant una véritable valse dels ministèris entre 1834 e 1835. E mai en mai de voses s'élèvent per aboutir a un réel parlementarisme, ont lo govèrn ne procèderait pas d'una alliance d'òmes de fisança del rei mas relèverait de la majoritat a la Cambra. Lo rei se résigne finalement a aquesta solution amb lo govèrn de Victor de Broglie, de març de 1835 a febrièr 1836 que repose sul triumvirat Broglie - Guizot - Thiers e sus l'alliance d'ara enlà consommée entre lo centre-esquèrra e los doctrinaires. Puèi, aprèp la casuda del duc de Broglie, lo rei se débarrasse dels doctrinaires e joue sul Tiers Partit en vue de neutraliser lo centre-esquèrra d'Adolphe Thiers que forme alara lo govèrn, per mieux revenir apuèi a un ministèri qu'pòt mai aisément manipuler e qu'il confie a comte Molé, òme de cors qu'il souhaitait veire arriver a la presidéncia del conselh dempuèi un certain temps.
Mas a las eleccions de 1839, un nòu découpage se fait veire a la Cambra en foncion de la politica del govèrn : una coalition d'oposicion a Aqueste, formée pel partit del Movement (a l'encòp lo centre-esquèrra de Thiers e l'oposicion dynastique d'Odilon Barrot), los doctrinaires (Guizot), lo Tiers partit e dels Republicans, remporte la victoire amb 240 sètis sus 459 contra 199 als membres del partit de la Resisténcia e als modérés favorables al govèrn (appelés los Conservators ministériels). Mas aquesta coalition opposée a Molé ne réussit pas al se mettre d'accord per mettre sus pied un govèrn, e lo rei tente torn a torn d'appeler a nouveau Soult per reformer l'ancian triumvirat de las annadas 1832-1834, puèi confie lo govèrn a Thiers e al centre-esquèrra en 1840 per finalement se virar en octobre 1840 vers los doctrinaires e Guizot que se son aligats als Conservators del comte Molé que reforme atal l'unitat del partit de la Resisténcia. Guizot es pas President del Conselh abans 1847 (abans ele, s'agís de Soult a nouveau), mas es bel e bien ele lo nouvel òme fòrt, e cela jusqu'en 1848.
Mas es sustot al profièch del rei que sa politica se fait, la Monarquia de Julhet perdent de mai en mai son aspècte parlamentari per se recentrar sus l'autoritat reiala. Guizot s'acharne a vouloir préserver lo regim e protéger los propriétaires, e refuse l'élargissement del còrs electoral appelé pel partit del Movement. Lo Parlamentarisme bourgeois a l'anglaise que aqueste regim semblait vouloir incarner finalement ne remplit pas las espérances que los liberals e la populacion avaient placé un temps en ele, e las difficultés economicas de retorn a partir de 1846 ne font que précipiter la casuda del regim.
[modificar] Segonda Republica (1848-1852)
La Segonda Republica essent monocamerala, l’Assemblada Nacionala èra la sola cambra legislativa. Aquela Assemblada Nacionala existiguèt del 13 de mai de 1849 al 2 de decembre de 1851, remplaçant l'Assemblada Constituenta elegida al sufragi universal masculin lo 23 d'abril de 1848. Es compausada de 750 deputats, d'almens 25 ans, elegits per tres ans al sufragi universal masculin dirècte a la proporcionala a l'escrutinh de lista departemental. I aurà pas qu'una sola legislatura, l'Assemblada essent elegida lo 13 de mai de 1849 e entrant oficialament en foncion lo 28 de mai seguent. Serà largament dominada pel Partit de l'Òrdre, conservator, d'Adolphe Thiers que deten la majoritat absoluda amb 450 elegits sus 750. Una de las principalas leis votadas alara serà la Lei Falloux del 15 de març de 1850 que favoriza l'ensenhament privat confessional. Mas l'Assemblada Nacionala, als poders inicialament previstes pro importants e totalament independenta de l'executiu (qu'en particular la pòt pas dissòlvre), perd pauc a pauc tota son influéncia al profièch del « prince president » Loís-Napoleon Bonaparte e dels monarquistas majoritaris que preparan una restauracion novèla. Serà finalament dissolguda pel president de la Republica al moment de son Còp d'Estat del 2 de decembre de 1851 e serà, aprèp la promulgacion del Segond Empèri lo 2 de decembre de 1852, remplaçada pel Còrs legislatiu.
[modificar] Segond Empèri (1852-1870)
Lo sistèma legislatiu del Segond Empèri repren la forma del Primièr Empèri, es a dire un Parlament devesit en tres cambras :
- lo Conselh d'Estat que redigís las leis,
- lo Còrs legislatiu que las vòta
- e lo Senat que balha son vejaire per de senatus-consulte.
Lo Còrs legislatiu es elegit al sufragi universal masculin dirècte per sièis ans (i aguèt quatre legislaturas, amb d'eleccions en febrièr de 1852, en junh de 1857, lo 31 mai de 1863 e en mai de 1869).
Fins a 1869, los « candidats oficials » bonapartistas son practicament segurs de l'emportar e i a practicament pas de pluralisme. E mai, sols los membres del govèrn an l'iniciativa de las leis, los deputats del Còrs legislatiu se bornant a las votar. Çaquelà, la victòria relativa en 1869 de Bonapartistas liberals, mai democratas e parlamentaristas, entraïna la formacion d'un govèrn compausat essencialament de membres d'aquesta movença lo 27 de decembre de 1869 jos la direccion de l'ancian republican Émile Ollivier.
[modificar] Tresena Republica (1870-1940)
Entre la casuda del Segond Empèri e l’aveniment de la IIIena Republica, lo Parlament monocameral, de majoritat monarquista, s’apèla Assemblada Nacionala. Dempuèi lo vòte de las leis constitucionalas de 1875 balhant naissença a la Tresena Republica (1875-1940), lo nom d'Assemblada Nacionala es balha a l'acamp pontual de la Cambra dels Deputats e del Senat, acamp qu'aviá en particular la mission d’elegir lo president de la Republica cada 7 ans e de revisar las leis constitucionalas. La Cambra èra elegida segon lo sistèma majoritari per 4 ans (entre 520 e mai de 600 deputats segon las legislaturas). I aguèt 17 legislaturas. Es vertadièrament alara que las practicas parlamentàrias republicanas començan de s'impausar. Los dos emicicles son alara marcats per de debats agitats animats per de grands orators : Léon Gambetta, Jules Ferry, Georges Clemenceau, Jean Jaurès, entre autres. Pendent longtemps la nocion de partit e de grop politic es absenta de l'organizacion parlamentària (los primièrs grops politics son formats al començament del sègle XX, çaquelà l'ensemble eteroclit dels Republicans es a l'origina d'un prigond fraccionament e d'una durada de vida dels govèrns particularament corta. La darrièra sesilha de la Cambra dels Deputats es estada presidida per Édouard Herriot lo 9 de julhet de 1940.
[modificar] Govèrn provisòri (1944-1946)
Pendant aqueste periòde que va de la Liberation a la mise en vigueur de la Constitucion de 1946, il n’y a eu qu’una sola cambra, l’Assemblada Nacionala Constituenta que son efectiu èra de 586 deputats.
La primièra a été elegida lo 21 d'octobre de 1945. Lo socialista Félix Gouin a présidé la Primièra Assemblada del 8 de novembre 1945 al 30 de genièr 1946, puèi un autre socialista, Vincent Auriol del 31 de genièr 1946 al 10 de junh de 1946. L’effectif dels grops es lo seguent (incluses los aparentats) : 159 comunistas, 146 socialistas, 29 radicals, 42 UDSR, 150 MRP, 14 Republicans Independents, 39 Unitat Republicana, 7 non inscriches.
La Constitucion proposée per aquesta assemblada ayant été refusée al moment del referendum del 5 mai 1946 per 53 % dels votants, una segonda assemblada a été elegite lo 2 de junh de 1946 que fut présidée per Vincent Auriol del 14 de junh al 27 de novembre de 1946. La Constitucion élaborée per aquesta segonda assemblada fut acceptée lo 13 d'octobre amb un gros tèrç de oui (9,263 millions), un pichon tèrç de non (8,144 milions) e un tèrç d’abstencions (8,148 milions de voses). L’effectif dels grops èra lo suivant (incluses los aparentats) : 153 comunistas, 128 socialistas, 32 radicals, 20 UDSR, 166 MRP, 32 republicans independents, 35 PRL, 11 Union Democratica del Manifèst Argerian, 9 non inscriches.
[modificar] Quatrena Republica (1946-1958)
L’Assemblada Nacionala es la cambra bassa alara que lo Conselh de la Republica es la cambra nauta jos la Quatrena Republica ; elle détient l’essentiel del poder, es un regim parlamentari. Lo mòde electoral èra la proporcionala amb lo correctif dels apparentements tre 1951 (un grop de listes recueillant mai de 50 % de las voses dins un departament obtenait totes los sètis). Lo nombre de deputats es de 627 (per d'explicacions detalhadas sul mòde d'escrutinh, cf. particularament lo sit de l'Assemblada nacionala).
La primièra legislatura, elegida lo 10 de novembre de 1946, es brièvement dominée pel Tripartitsme (PCF, MRP, SFIO) puèi, aprèp lo départ dels comunistas del govèrn en mai 1947, per la Tresena fòrça (appelant a la constitucion d'una tresena votz politica francesa entre los principaux opposants a la Quatrena Republica : lo Partit Comunista Francés d'una part e los gaullistas de l'autra, e formés de la SFIO socialista, del MRP democrata-chrétien e del partit republican, radical e radical-socialista). Cette primièra legislatura a duré del 28 de novembre de 1946 al 4 de julhet de 1951. L’effectif dels grops es lo suivant al començament de la legislatura (incluses los aparentats) : comunistas 182, socialistas 102, radicals 43, UDSR 26, MRP 173, Republicans Independents 29, Partit Republican de la Libertat (PRL) 38, grops argerians 13, non inscriches 21.
La segonda legislatura, eissida de las eleccions del 17 de junh de 1951 ayant vu la victoire de la Tresena fòrça gràcias a la lei dels aparentaments, va del 5 de julhet de 1951 al 30 de novembre de 1955. Elle penche légèrement a drecha amb una forte oposicion comunista e gaullista de 210 deputats al total. L'Assemblada Nacionala es dissoute lo 30 de novembre de 1955 a l’iniciativa d’Edgar Faure. Es de noter que es lo primièr còp que la Cambra bassa del Parlament es dissoute dempuèi 1877. L’effectif dels grops es lo suivant al començament de la legislatura (incluses los aparentats) : 103 comunistas, 107 socialistas, 74 radicals, 16 UDSR, 95 MRP, 121 RPF, 43 Centre republican action paysanne e sociale, 53 republicans indépendants, 10 non inscriches, 2 sètis vacants dins l’Otramar. Lo grop RPF s’es divisé aprèp lo vòte de 27 de ses deputats en faveur d' Antoine Pinay en 1952 entre l' URAS gaulliste, e l’ARS dissidente.
La tresena legislatura, elegida lo 2 de genièr de 1956, es dominée al començament per una coalition de centre drech rassemblée autorn d'Edgar Faure (CNIP, MRP, radicals dissidents, Republicans socials dissident), atal que per son adversari de centre esquèrra del Front Republican (coalition formée altorn de Pierre Mendès France e constituée de la SFIO de Guy Mollet que deven President del Conselh, del Partit radical-socialista, de l'UDSR de François Mitterrand e dels republicans-socials del gaulliste Jacques Chaban-Delmas), contrainte a dels accords de circonstances compte tenu de lors faibles e quasi-équivalentes performances a l'eissida de las eleccions legislativas de 1956. Ses poders se son exercés del 19 de genièr de 1956 al 3 de junh de 1958 puèi elle s’es mise en congé aprèp avoir voté l’investiture a Charles de Gaulle e s’èsser prononcée per los plens poders e la revision constitucionala. L’effectif dels grops es lo suivant al començament de la legislatura (incluses los aparentats): 150 comunistas, 94 socialistas, 58 radicals, 19 UDSR e Acampament Democratic African, 83 MRP, 21 Republicans Socials (gaullistes), 14 RGR e del centre republican, 95 CNIP, 52 Union e Fraternitat Francesa (poujadistes), 7 non inscriches, 2 non proclamés, 32 sètis non pourvus en Argeria. Lo grop poujadiste, a la suite d'invalidations, n’a mai que 30 deputats a la fin de la legislatura.
Los presidents de l’Assemblada Nacionala son estats lo socialista Vincent Auriol del 3 de decembre de 1946 fins a son eleccion coma president de la Republica lo 20 de genièr de 1947, puèi lo radical Édouard Herriot que ven atal oficialament lo primièr president de la Cambra bassa del Parlament de la Quatrena Republica aprèp avoir été lo darrièr de celle de la Tresena Republica, en foncion del 12 de genièr de 1947 al 11 de genièr de 1954. Lo socialista André Lo Troquer li succède del 12 de genièr de 1954 al 10 de genièr de 1955 e del 24 de genièr de 1956 al 4 d'octobre de 1958 (fin théorique correspondant a la promulgacion de la Constitucion de la Cinquena Republica). Entre aquestas doas presidéncias socialistas, i aguèt celle del MRP Pierre Schneiter en 1955, del 11 de genièr al 2 de decembre.
Lo sistèma d'eleccion a la proporcionala renforce particularament l'instabilité parlamentària, e doncas gouvernementale, ja particularament présente jos la IIIena Republica. Lo morcellement politic provoque lo fait que totes los partits son totes loin de la majoritat absoluda, d'aitant que las solas tendéncias politicas a avoir de grops véritablement importants, los gaullistes d'una part (pel començament de la segonda legislatura) e los comunistas de l'autre, son hostiles a la Quatrena Republica e refusent doncas de partitciper a tota coalition gouvernementale. Aquò nécessite alara la formation de coalitions hétérogènes e instables e donnent una importance considérable a de petits partits charnières coma l'UDSR de René Pleven e François Mitterrand. Or, l'instabilité parlamentària entraïna vite una impuissance gouvernementale a far fàcia a las crises de las guèrras de décolonizacion, celle d'Argeria provoquant finalement la casuda del regim.
[modificar] La Vena Republica (dempuèi 1958)
[modificar] Élections
Depuis 1986[5], los 577 deputats son actuellement elegits al sufragi universal dirècte amb un escrutinh uninominal majoritaire de dos torns per circonscription, per un mandat de cinc ans, jos réserve de dissolucion.
Las circonscriptions comptent en moyenne 105 600 habitants. La lei électorale de 1986 précise que los écarts de populacion entre circonscriptions ne doivent en cap de cas aboutir a aqueste qu'una circonscription dépasse de mai de 20 % la populacion moyenne de las circonscriptions del departament[6]. Mas existís d'inégalités entre las circonscriptions rurales mens peuplées e las circonscriptions urbaines. A titre d'exemple, lo deputat de la circonscription la mai peuplée del Val-d'Oise représente 188 000 électeurs quand lo de la circonscription la mens peuplée de Lozère n'en représente que 34 000[7].
Per èsser elegit al primièr torn, il faut obtenir almens 50 % dels sufragis exprimits representants un quart dels inscriches sus las listes électorales.
Se pòdon presentar al segond torn que los candidats ayant recueilli las voses de 12,5 % dels inscriches. Se un sol candidat remplit aquesta condition, lo candidat ayant obtenu lo mai grand nombre de sufragis aprèp ele pòt far acte de candidature. Se cap de candidat ne remplit aquesta condition, seuls los dos candidats arrivés en tête, quel que siá lor score, pòdon se porter candidats al segond torn.
Au segond torn, es lo candidat ayant rassemblé lo mai de sufragis que l'emporte (majoritat relativa). En cas d'egalitat de sufragis entre dos candidats arrivés en tête al segond torn, lo mai âgé dels dos es déclaré elegit.
Cada candidat se présente amb un suppléant que prend sa plaça en cas de décès o d'incompatibilité de foncion, per exemple se lo deputat es nomenat al govèrn, o al Conselh Constitucional, o se una mission temporaire confiée al deputat pel govèrn es prolongée al-delà d'un délai de sièis meses (article LO176-1 del code electoral).
La lei organica del 10 de julhet de 1985 aviá instaurat l'escrutinh proporcional plurinominal a la pus fòrta mejana dins l'encastre del departament. Dins aqueste quadre caliá obtenir almens 5% dels sufragis per aver un elegit. Las legislativas de 1986 ont donné a la França una novèla majoritat que a remis en plaça l'escrutinh majoritaire. Mas l'idée d'introduire una dose de proporcionala dins l'encastre d'un sistèma mixte revient souvent sul davant de la scène politica. On compte 570 elegits dels départements (França métropolitaine e departament d'otra-mer[8], cinq représentants de las collectivités d'otra-mer (dos per la Polynésie francesa, un a Wallis-e-Futuna, un a Sant Pèire e Miquelon e un a Maiòta) e dos per la collectivité sui generis francesa de Nòva Caledònia.
Los Franceses résidant hors de França n'élisent cap de deputat a l'Assemblada Nacionala e il n'y a doncas pas de circonscription a l'estrangièr. Aqueste principe découle de l'aplicacion de la Constitucion de 1958 que se contente d'indiquer que « los Franceses établis hors de França son représentés al Senat[9] ». Los Franceses résidant a l'estrangièr pòdon pasmens, coma o prevei la lei, èsser inscriches localement en França[10].
[modificar] Session parlamentària
La vida de l'Assemblada Nacionala e del Parlament es organizada autorn de sesilhas annuelles, a savoir de la période al cors de laquelle las doas cambras se réunissent per délibérer. I a tres types de sesilhas diferentas :
- sesilha ordinaire : période fixée per la lei al cors de laquelle los deputats se réunissent forcément cada annada, entrecoupée de période de « vacances parlamentàrias ». I aviá originellement doas sesilhas ordinaires per an de tres meses caduna (respectivement del 2 d'octobre al 20 de decembre e del 2 d'abril al 30 de junh, prévoyant atal als deputats de las « vacances d'hivers » e « d'été »). Cet état fut fòrt critiqué per l'ancian president de l'Assemblada Philippe Séguin que parraina una réforme en 1995 que établit alara una sesilha unique annuelle d'al mens 120 jorns de sesilha per an s'établissant entre lo primièr jorn ouvrable d'octobre e lo darrièr jorns ouvrable de junh, cada assemblada décidant alara coma elle l'entend de las setmanas de sesilha atal que de ses jorns de acamp entre lo mardi, lo mercredi e lo jeudi, e de ses horaires.
- sesilha extraordinària : en defòra de la sesilha ordinaire, lo Parlament pòt èsser convoqué en sesilha extraordinària per decret del president de la Republica e a la demanda del Primièr ministre o de la majoritat dels deputats, per 12 jorns al mai.
- réunions de plein drech : lo Parlament se réunit de plein drech aprèp una dissolucion (lo segond jeudi suivant l'eleccion de la novèla Assemblada e per 15 jorns se jamai la sesilha ordinaire es pas ouverte alara), durant l'aplicacion dels poders especials del cap de l'Estat previstes per l'Article 16 de la Constitucion o simplement per entendre un message officiel lu del president de la Republica.
[modificar] Ròtle
Depuis l'entrée en vigueur de la constitucion de la Cinquena Republica en 1958, l'Assemblada Nacionala constitue, amb lo Senat, lo Parlament e es détentrice del poder legislatiu.
[modificar] Lo vòte de la lei
Elle vòte las leis e en propose, amb lo Senat. On parle alara de projècte de lei lorsque lo tèxt es déposé pel govèrn e de proposicion de lei lorsqu'il émane del Parlament. En cas de rejet d'un projècte o d'una proposicion de lei pel Senat, lo tèxt retornne a l’Assemblada Nacionala per èsser amendé. Aqueste va-e-ven del tèxt de lei entre las doas cambras, jusqu'a vòte d'un tèxt identique, es appelé « navette parlamentària » o tot simplement « navette ». Se lo désaccord persiste, una comission parlamentària mixta paritaire es créée, composée de 7 deputats e de 7 senators pr'amor de régler la question [11]. Se prepausa alara un tèxte nòu a las doas cambras. Se cap d'accord pòt pas alara èsser trouvé, e a la demanda del govèrn, es finalament l'Assemblada Nacionala, elegida al sufragi universal dirècte, que vòta la lei segon los termes de son choix. Cette procédure es appelée lo poder del darrièr mot accordé a l'Assemblada Nacionala.
[modificar] Las relacions entre l'executiu e l'Assemblada Nacionala
La forme la mai connue del contrôle exercé per l'Assemblada Nacionala sus l'action del [[Govèrn francés|Govèrn] son las traditionnelles Questions al govèrn que pòdon prendre la forme de questions orales retransmises a la télévision sus França 3 (los mardi e los mercredi, durant tota la sesilha parlamentària). Cada deputat pòt alara demandar al president de l'Assemblada d'intervenir sus una question de son choix e d'interroger doncas a aqueste sujet siá lo Primièr ministre, siá un de ses ministres concernés. Lo deputat, appelé pel president, pose alara sa question dempuèi l'un dels micros disposés lo long de las allées de l'emicicle, fàcia al « perchoir », e lo membre del govèrn concerné répond fàcia a l'emicicle e doncas dos a la presidéncia. Cette sesilha prend souvent la forme d'importantes joutes verbales entre los ministres e l'oposicion. Cada intervention es limitée dins lo temps, même se la plupart dels intervenants ont tendance a passer otra aquesta limite, entraînant alara l'intervention del president de sesilha. Mas la plupart de las questions al govèrn déposées per los deputats son écrites, e, n'étant pas médiatisées, son fòrça mens spectaculaires.
L'essentiel de las dispositions concernant los rapports e lo poder de contrôle exercé per l'Assemblada Nacionala sul Govèrn son réunies al sen de l'Article 49 de la Constitucion.
Tot primièr, pel primièr alinéa de l'article 49, lo Govèrn pòt demandar lo vòte d'una question de fisança a l'Assemblada Nacionala (e a elle sola) portant sus un programa de govèrn o sus una déclaration de politica generala. Lo vòte de fisança a généralement luòc aprèp la formation de cada govèrn aprèp la présentation pel Primièr ministre davant los deputats de l'action governamentala que sera menée. S'agís en quelque sorte de la confirmation parlamentària de la nominacion d'un Primièr ministre e de son Govèrn. Mas lo cap del govèrn pòt demandar tanben lo vòte d'una question de fisança pr'amor de ressouder la majoritat derrière ele e atal renforcer sa légitimité en période de crise de fisança: aqueste fut lo cas notamment per Jacques Chaban-Delmas, Primièr ministre de Georges Pompidou, lo 23 de junh de" 1972, per courcircuiter un scandale ligat a la publicacion de la feuille d'impôts del cap del govèrn per lo Canard enchaîné lo 19 de genièr d'aquesta meteissa annada. S'il obtient largement aquesta fisança (368 voses contra 96), Jacques Chaban-Delmas démissionne quitament qualques jorns mai tard, lo 5 de julhet de 1972. Depuis 1958, totas las questions de fisança posées a l'Assemblada Nacionala per un Govèrn son estadas votadas favorablament. Se jamai aqueste n'èra pas lo cas, lo Govèrn chuterait automatiquement.
Per l'alinéa 2 de l'Article 49 de la Constitucion, los deputats pòdon depausar, tre que lo quota necessari de signatures es acampat per la soutenir (a savoir celles d'al mens un dixième dels membres de l'Assemblada, siá aujourd'hui de 58 deputats), una mocion de censure, dicha tanben « mocion de censure spontanée ». Celle-ci deu èsser votée a la majoritat absoluda de l'ensemble dels deputats, siá al mens 289 voses « per », que son seules comptabilisées, los abstentionnistes e los absents étant considérés coma rejetant la mocion, ceci afin d'éviter lo vòte d'una mocion a la « majoritat simple » dels seuls présents que a été la cause de la casuda de nombreux govèrns al moment dels regims republicans précédents. E mai, lo vòte deu avoir luòc 48 heures al mens aprèp lo dépôt de la mocion e aprèp debats, per que los deputats ne réagissent pas « al chaud » e lor laisser lo temps de la réflexion. Se lo govèrn es censurat, lo Primièr ministre deu presentar sa démission al president de la Republica, sens toutefois que Aqueste siá tenu de l’accepter (coma lo cas s’es présenté en 1962). Responsable de la casuda de nombreux govèrns jos las IIIena e IVena Republicas, una sola mocion de censure a été votée jos la Cinquena Republica, lo 5 d'octobre de 1962, contra lo Govèrn de Georges Pompidou per protester contra lo projècte de revision de la Constitucion concernant l'eleccion del president de la Republica al sufragi universal dirècte. Mas, même se elle n'a que fòrt peu de chance d'aboutir, sustot lorsque la majoritat en plaça es assez nette, la mocion de censure es un outil particularament utilisé per l'oposicion per marquer son désaccord amb la politica generala del govèrn o contra de mesures phares d'aqueste darrièr. La darrièra mocion en data fut déposée lo 3 d'abril de 2008 per los 228 elegits de l'oposicion de esquèrra, a savoir los 205 del grop Socialista, radical, ciutadan e divèrs esquèrra (SRC) e 23 sus 24 de lo de la Esquèrra Democrata e Republicana (GDR)[12], contra lo govèrn de Fillon per protester contra los engatjaments pris pel president de la Republica Nicolas Sarkozy al sommet de l'OTAN a Bucarest, siá lo renforcement de la preséncia militaire francesa en Afghanistan e lo projècte de voir la França réintégrer lo commandement intégré de l'organizacion militaire[13]. Elle fut alara votée per 227 deputats sus 577 (dont notamment Nicolas Dupont-Aignan, èx-UMP e cap del pichon movement souverainiste e néo-gaulliste Debout la Republica) e fut doncas rejetée.
Una de las pus celèbras dispositions de l'Article 49, e tanben una de las pus controversiadas, connue jol nom de « 49-3 » (3ena alinéa de l'article 49) o encara « engatjament de responsabilitat » autorise lo govèrn a far passer un projècte de lei sens vòte, sens debat e sens dépôt d'amendement portant dirèctament sus aqueste tèxt. Una mocion de censure pòt toutefois èsser déposée contra lo govèrn dins las 24 heures aprèp l'appel al 49-3 (celle-ci es systématiquement alara déposée per l'oposicion) : se celle-ci es votée, lo tèxt es rejeté e lo govèrn, que a engagé sa responsabilitat sus aqueste projècte de lei, chûte. On parle alara tanben de « mocion de censure provoquée ». Aqueste poder es particularament critiqué per la plupart de las figures del Partit Socialista e de l'Union per la Democracia Francesa car ils y voient una contrainte particularament importante al poder legislatiu e de contrôle de l'Assemblada e lo symbole de la primauté del poder executiu sul legislatiu. Au contrari, los partesans d'aquesta disposition mettent en abans qu's'agís del melhor moyen d'éviter l'obstruction parlamentària e dels debats considérés coma trop longs sus de mesures jugées urgentes. Elle fut utilisée pel darrièr còp pel Govèrn de Dominique de Villepin sul projècte de lei dit de l'Égalité de las Chances que instituait, entre autres, lo CPE. Mas la mocion de censure alara déposée pel grop socialista n'avait pas alara portée exclusivement sul projècte de lei en question mas sus l'ensemble de la politica sociale del govèrn, e avait été rejetée.
Autre marque del contrôle exercé en retorn per l'executiu sul legislatiu, l’Assemblada Nacionala pòt èsser dissoute pel president de la Republica. Il ne s'agit toutefois pas là, contrairement al 49-3, d'una mesure propre a la França e de nombreux chefs d'Estat de democracia occidentale disposent tanben d'aqueste drech (atal en Allemagne lo president fédéral Horst Köhler a dissout lo Bundestag lo 21 de julhet de 2005 a la demanda del Chancelier Gerhard Schröder). Una dissolucion entraïna automatiquement la tenguda d'eleccions legislativas que son dites alara « anticipées ». Sous la Vena Republica, i aguèt cinq dissolucions :
- lo 10 d'octobre de 1962, jos Charles de Gaulle, aprèp l'adoption d'una mocion de censure contra lo Govèrn de Georges Pompidou. Es suivie per de legislativas que marquent la victoire dels gaullistes de l'UNR-UDT e de lors aligats Republicans indépendants.
- lo 30 mai 1968, jos Charles de Gaulle, per dénouer la crise de mai 68. Elle entraina de legislativas anticipées marquées per una forte victoire dels gaullistes que obtiennent a eux seuls la majoritat absoluda (293 elegits sus 487 per l'UDR).
- lo 22 mai 1981, jos François Mitterrand, aprèp sa victoire a la presidenciala e per disposer d'una majoritat a l'Assemblada, qu'il obtiendra largement a las legislativas (lo Partit Socialista obtenant a ele sol la majoritat absoluda amb 266 deputats sus 491).
- lo 14 mai 1988, jos François Mitterrand, aprèp sa réeleccion e per la meteissa raison, la victoire de la esquèrra a las legislativas es forte mas mendre qu'en 1981 (275 socialistas sus 575, aligats a 41 elegits de l'UDF).
- lo 21 d'abril de 1997, jos Jacques Chirac, elle entraîna la victoire dels socialistas e de lors aligats de la Esquèrra plurala a las legislativas anticipées e la nominacion del Govèrn de Lionel Jospin.
[modificar] La modification de la Constitucion
Toute modification de la Constitucion pòt èsser adoptada segon dos modes. Tot primièr lo president de la Republica pòt demandar la tenguda d'un referendum, aprèp que las cambras del Parlament aient voté en termes identiques la revision en question (la revision constitucionala de 1962, n'ayant pas été adoptada per las cambras, utiliza l'ambiguïté de l'article 11 que vise a l'organizacion dels poders publics). Siquenon, la revision constitucionala deu èsser a l'encòp votée e per l'Assemblada Nacionala e pel Senat, puèi a la majoritat dels 3/5ena dels parlamentaris réunis en Congrès al castèl de Versalhas.
[modificar] La réflexion e lo travail parlamentari
Los deputats réfléchissent de plusieurs manières al biais de reformar la lei e vérifient comment celle-ci es appliquée, de lors propres iniciativas o a la demanda del govèrn dins l'encastre de missions parlamentàrias. Celles-ci son encargadas de la réflexion e de l'estudi d'una problématique donnée e se conclutz per un rapport que dresse lo bilan de la situation actuala dins lo domeni tractat e propose de pistes de réflexions pr'amor de résoudre los éventuels problèmas rencontrés. Aquestas missions pòdon tanben se charger de vérifier de la bona aplicacion d'una lei.
Los parlamentaris pòdon former siquenon de missions d'informations sus un thème donné o, a la demanda d'un ministre o d'un grop politic, una comission d'enquèsta encargada d'establir las responsabilitats publicas dins d'afars judiciaires pointant del doigt un dysfonctionnement institutionnel o legislatiu quelconque (coma per exemple per l'Affaire d'Outreau).
[modificar] Composicion
[modificar] Condicions e prerogativas del deputat
[modificar] Cumul dels mandats e edat minimum
Dempuèi 1958, lo mandat de deputat es incompatible amb lo de tot autre elegit parlamentari (senator o Eurodeputat), o amb d'unas foncions administrativas (lo Mediator de la Republica, los membres del Conselh Constitucional e d'unes nauts foncionaris coma los prefèctes, magistrats o encara oficièrs que son ineligibles dins lo departament ont son en pòst). Es tanben incompatible amb una foncion ministeriala. Al moment de sa nominacion al Govèrn, l’elegit dispausa d’una sosta d’un mes per causir entre lo mandat e la foncion. Se causís la segonda opcion, es alara remplaçat per son o sa suplent(a). D'unas personnalités politicas, que los candidats a l'eleccion presidenciala de 2007 Ségolène Royal o François Bayrou, apèlan a una limitacion mai estricta del cumul dels mandats en impausant en particular lo mandat unic (establissent atal l'incompatibilitat entre lo mandat de deputat e tota posicion executiva locala (cònsol, president de conselh general, president de Région, ...), e atal veire la desaparicion dels famoses « deputats-cònsols ». Çaquelà, los partesans d'aquesta practica argïsson al contrari que lo cumul d'un mandat local e d'un sèti al Parlament nacional permet a l'encòp d'aver de longa un ligam amb lo terren e de se servir de sa posicion a París per far avançar mai lèu de dorsièrs locals.
Siquenon, cal aver al mens 23 ans per èsser deputat e èsser de ciutadanetat francesa. E mai, pòdon pas pretendre a èsser deputat las personas plaçadas jos tutèla, las jol cobèrt d'una condemnacion a la privacion dels dreches civics, a la falhita personala, a l'interdiccion de gerir o a la liquidacion judiciària.
[modificar] Las indemnitats e prerogativas divèrsas del deputat
Lo deputat profècha de mejans materials e financièrs estacats a sa foncion : otra son « indemnitat parlamentària » (6 952,74 €/mes), beneficia tanben d’una « IRFM » — indemnitat representativa de fraisses de mandat (5 790 €/mes), per pagar los fraisses ligats a son mandat, e d’un « crèdit collaborator » (8 949 €/mes) per remunerar fins a 5 assistents.[ref. necessària]
Dispausa tanben d’un ofici a l'Assemblada, de divèrses avantatges en matèria de transpòrts e de comunicacions, d'una seguretat sociala e d'una caissa de vielhum especificas. Un deputat qu'es pas reelegit recep pendent 60 meses las indemnitats seguentas :
- los 6 primièrs meses 100% de l'indemnitat 32 401,92 € siá 5400€ /mes
- los 6 meses seguents 70% de l'indemnitat 22 681,34 € siá 3780€ /mes
- los 6 meses seguents 60% de l'indemnitat 19 441,15 € siá 3240€ /mes
- los 6 meses seguents 50% de l'indemnitat 16 200,96 € siá 2700€ /mes
- los 6 meses seguents 45% de l'indemnitat 14 580,86 € siá 2430€ /mes
- los 6 meses seguents 40% de l'indemnitat 12 960,76 € siá 2160€ /mes
- los 6 meses seguents 35% de l'indemnitat 11 340,67 € siá 1890€ /mes
- los 6 meses seguents 30% de l'indemnitat 9 720,57 € siá 1620€ /mes
- los 6 meses seguents 25% de l'indemnitat 9 100,45 € siá 1516€ /mes
- los 6 meses seguents 20% de l'indemnitat 6 480,38 €, siá 1080€ /mes e a l'eissida dels 5 ans, percebràn aqueste tractament per la vida.
Cada annada, una resèrva parlamentària es atribuida als parlamentaris per la Comission de las finanças (environ 90 milions d'èuros per l'Assemblada Nacionala e 55 milions pel Senat en 2006), qu'es apuèi redistribuida siá dirèctament per la Comission de las finanças, siá pel president del grop politic del deputat. La dotacion d'aquesta reserva es fòrt variabla segon los deputats e pòt èsser nulla pels membres novèls del Parlament o anar fins a 100 000 èuros. L'utilizacion d'aquesta reserva es a la sola apreciacion dels parlamentaris. Es « un poder de subvencion balhat als elegits » coma l'a declarat Frédéric Lefebvre, ancian conselhièr per las relacions amb lo Parlament de Nicolas Sarkozy al Ministèri de l'Interior. Servís notadament a finançar de projèctes municipals [14].
En aplicacion de l'article 26 de la Constitucion, lo deputat, coma lo senator, beneficia d’un regim d’immunitat parlamentària.
[modificar] La disposicion
La sala de las sesilhas es generalament apelada, de per sa forma en miègcèrcle, « l'emicicle », centrada sus l' « ajocador » d'ont lo president de l'Assemblada domina los deputats e sus la « tribuna » d'ont los orators prononcian lors discorses.
S'exprimisson atal a la tribuna de l'Assemblada Nacionala lo primièr ministre al moment del discors de politica generala, o de debats parlamentaris, dels membres del govèrn venguts presentar un projècte de lei, dels deputats, s'expriment en tant que raportaire d'una comission o de representent de lor grop politic. Tanben se pòt agir de personalitats estrangièras vengudas far un discors davant l'Assemblada Nacionala.
La disposicion per tendéncia politica al sen d'aqueste emicicle repren la tradicion remontant als Estats generals de 1789 e que balhèt son nom a la Esquèrra e a la Drecha, la primièra seissent atal a l'esquèrra del president de l'Assemblada e la segonda a sa drecha. En defòra d'aquesta convencion, cada grop parlamentari a la liura causida de la posicion de sos membres suls « bancs » de l'Assemblada. Enfin, las doas primièras rengadas de bancs en bas de l'emicicle son reservadas als membres d'una Comission venguts presentar un projècte o una proposicion de lei e als membres del Govèrn que se son deplaçats per la meteissa rason o per respondre a las tradicionalas questions al govèrn.
[modificar] L'Ofici
L'Ofici de l'Assemblada Nacionala compòrta 22 membres dont un president qu'es elegit per tota la legislatura, e 21 autres deputats que son renovelats a la dobertura de cada sesilha parlamentària (a l'excepcion de la que precedís lo renovèlament venent de l'Assemblada) : 6 vicepresidents, 3 questaires e 12 secretaris. Al moment de la sesilha de dobertura de la legislatura que vei l'eleccion del president e del primièr ofici, l'Assemblada es presidida momentanèament per un « ofici d'edat » presidit pel decan d'edat dels deputats assistit dels 6 deputats los mai joves qu'emplenan alara las foncions de secretaris.
[modificar] Lo president
Las sesilhas de l'Assemblada Nacionala son dirigidas pel president de l'Assemblada Nacionala que es, dins l'òrdre de presesila, lo quatren personatge de l'Estat darrièr lo president de la Republica, lo president del Senat e lo Primièr ministre. A atal d'importantas prerogativas constitucionalas : nomena tres dels nòu membres del Conselh Constitucional (a egalitat amb lo president de la Republica e lo president del Senat), deu èsser consultat pel president de la Republica abans qu'aqueste exercisca d'unes de sos poders constitucionals (coma la dissolucion o concernent los poders especials previstes per l'Article 16 de la Constitucion). Pòt de mai a tot moment picar lo Conselh Constitucional per verificar la constitucionnalitat d'una lei abans sa promulgacion o d'un engatjament internacional. Pòt tanben decidir, amb l'Ofici, de reformar lo règlament e lo mòde de foncionament de l'Assemblada Nacionala. Presidís lo Parlament acampat en Congrès atal que la Nauta Cort creada per la lei constitucionala del 23 de febrièr de 2007 portant sus l'estatut penal del president de la Republica e acampant las doas cambras del Parlament per jutjar lo cap de l'Estat per mancament a sos devers manifèstament incompatible amb l'exercici de son mandat.
A principalament un ròtle de mediator, president las sesilhas, s'assegurant del respècte del règlament de l'Assemblada, del temps de paraula de cadun e del manten del calm dins l'emicicle. Dobrís, lèva e suspen atal las sesilhas, decida sol l'òrdre dels orators o de lor balhar la paraula.
Se s'agís d'un dels deputats elegit per sos pars al començament d'una legislatura (e per tota sa durada) o se lo titular a demissionat o es empachat, e al bulletin secret a la tribuna (contràriament als autres vòtes dels deputats que se fa electronicament dempuèi lor sèti), al cors d'una sesilha especiala presidida pel decan d'edat de l'Assemblada Nacionala. Cada deputat ven alara per òrdre alfabetic depausar son bulletin dins l'urna (la letra de despart es tirada a l'azard). Puèi, d'« escrutators » son tirats a l'azard demest los deputats per procedir al comptatge, lo resultat es finalament declarat pel decan d'edat. Per èsser elegit, la majoritat absoluda es necessària al moment dels dos primièrs torns e, s'aquesta condicion es pas estat complida, sola la majoritat relativa sufís pel tresen torn eventual. En cas d'egalitat, lo candidat mai annadit l'empòrta.
Lo president de l'Assemblada Nacionala sèi en nautor e fàcia al l'emicicle ont son repartits los autres membres de l'Assemblada, sus çò qu'òm apèla l' « ajocador », al dessús de la tribuna.
Dempuèi lo 26 de junh de 2007 e la dobertura de la XIIIena legislatura, l'Assemblada Nacionala es presidida per Bernard Accoyer que foguèt lo president del grop UMP durant la XIIena legislatura de 2004 a 2007. Lo Partit Socialista aviá presentat fàcia a ele l'anciana ministra de la Justícia Marylise Lebranchu. Es estat elegit sens suspresa al 1èr torn de escrutinh amb 314 voses sus 553 votants e 531 sufragis exprimits, contra 216 bulletins a son adversari socialista, una votz s'èra perduda sus un autre nom qu'es pas encara estat comunicat.
[modificar] Los vicepresidents
Los sièis vicepresidents de l'Assemblada Nacionala, que lor reparticion es l'objècte d'un consensus entre los diferents grops politics que designan al prealable lors candidats, an essencialament per tòca de remplaçar al jocador lo president de l'Assemblada Nacionala s'aqueste es empachat, amb un òrdre successiu de remplaçament anant del 1èr al 6en vicepresident. E mai, cada vicepresident dirigís una de las sièis delegacions dins las qualas se repartisson los membres de l'ofici per preparar cèrtas decisions. I a atal actualament de delegacions encargadas :
- de l'aplicacion de l'estatut del deputat
- de la comunicacion
- de las activitats internacionalas
- de las questions concernent los oficis parlamentaris
- d'examinar la recevabilitat de las proposicions de lei
- dels grops d'estudis
Enfin, fan partida, amb lo president de l'Assemblada Nacionala, dels presidents de Comission e dels presidents de grop, de la Conferéncia dels Presidents qu'es menada a balhar son vejaire sus l'òrdre del jorn de trabalh prioritari fixat pel Govèrn.
Se la tradition republicana èra estada seguida, tres pòstes de vicepresident aurián degut escàser a la majoritat e 3 a l'oposicion. Un artifici procedural permetèt a la majoritat de dotar per la XIIIena legislatura, l'UMP de 3 vicepresidents, lo Centre Novèl d'un, e lo PS de 2, eliminant de facto la representacion del pus pichon grop format GDR.
Los vicepresidents elegits lo 27 de junh de 2007 son, per òrdre protocollari:
1èr vicepresident : Marc Laffineur (UMP) 2nd vicepresident : Marc Lo Fur (UMP) 3en vicepresident : Marc-Philippe Daubresse (UMP) 4en vicepresident : Rudy Salles (Centre Novèl) 5en vicepresident : Jean-Marie Lo Guen (PS) 6en vicepresident : Catherine Génisson (PS)
[modificar] Los questaires
En vertut de l'article 10-2 del règlament de l'Assemblada Nacionala, l’eleccion dels membres de l'Ofici « a luòc en s’esforçant de reproduire al sen de l'Ofici la configuracion politica de l’Assemblada ». Atal, demest los 3 questaires de l'Assemblada Nacionala, un d'eles es eissit de l'oposicion
Los questaires exercisson de poders espandits en matèria financièra, comptabla e administrativa dins l'encastre de l'autonomia de gestion de l'Assemblada Nacionala.
Los tres questaires « son encargats dels servicis financièrs e administratius. Cap de depensa novèla pòt pas èsser engatjada sens lor vejaire prealable » (article 15-1, del règlament de l'Assemblada Nacionala). Los servicis dont son encargats pòdon pas, doncas, engatjar dirèctament cap de depensa.
Preparan lo budgèt e contrarotlan son execucion. S'ocupan tanben de l'administracion generala de l'institucion coma la gestion del personal, an jos lor responsabilitat la caissa de las pensions dels deputats e lo regim social del personal, mas tanben la seguretat, lo contraròtle dels accèsses e la circulacion dins lo palais Borbon e s'ocupan enfin de l'atribucion dels mejans necessaris als deputats o a las instàncias de l'Assemblada per l'exercici de lors foncions (transpòrts, telefòn, equipaments d'oficis, atribucions de salas d'acamp e d'oficis). Jogan atal un ròtle important dins l'equipament informatic de l'Assemblada.
Los questaires s'acampan cada setmana en sesilha, en preséncia dels dos secretaris generals per deliberar de totas las questions entrant dins lo camp de lors competéncias.
Las decisions dels questaires son presas collegialament. La collegialitat es temperada per l'institucion del questaire delegat. Aqueste es abilitat per sos collègas a agir en lor nom. Cadun dels tres questaires exercís a torn de ròtle aquesta responsabilitat pendent un mes.
Actualament, los questaires son Richard Mallié, Philippe Briand e Marylise Lebranchu.
[modificar] Los secretaris
Lo collègi dels 12 secretaris, el tanben dispausant d'una constitucion pluralista, assistisson lo president en sesilha publica, constatan los vòtes tot verificant lor validitat e la de las delegacions de vòte, e los resultats dels escrutinhs que son apuèi proclamats pel president.
Lo 27 de junh de 2007, son estats nomenats secretaris :
[modificar] Las Comissions
Los projèctes e proposicions de lei son examinats, abans tot examèn en sesilha plenièra, per una comission especialament designada a aqueste efièch o per una de las sièis comissions permanentas :
- comission dels afars culturals, familials e socials
- comission dels afars economics, de l'environament e del territòri (ex-comission de la produccion e dels escambis, dicha « comission de la produccion »),
- comission dels Afars Estrangièrs,
- comission de la Defensa Nacionala e de las fòrças armadas (dicha « comission de la Defensa »),
- comission de las finanças, de l'economia generala e del plan (dicha « comission de las finanças »), sa presidéncia es fisada dempuèi 2007 a un membre de l'oposicion (Didier Migaud, PS) per decision del president Nicolas Sarkozy,
- comission de las leis constitucionalas, de la legislacion e de l'administracion generala de la Republica (dicha « comission de las leis »).
Cada comission elegís un president que dispausa de poders importants dins lo camp de competéncia de la Comission, e d'un o maites raportaires que son apuèi encargats de « raportar », o de presentar, lo tèxt en question davant l'Assemblada en sesilha plenièra.
Lo Règlament de l'Assemblada Nacionala prevei tanben l'existéncia de :
- la comission encargada de l'aplicacion de l'article 26 de la Constitucion,
- la comission especiala encargada de verificar e d'apurar los comptes.
Los deputats actuals de l'Assemblada Nacionala son los de la tretzena legislatura de la Vena Republica, dont lo mandat va de 2007 a 2012 e dont lo president es Bernard Accoyer, de l'UMP.
[modificar] Grops politics
Segon lo règlament de l'Assemblada Nacionala, los « deputats se pòdon regropar per afinitats politicas » en grops parlamentaris. Devon conténer almens 20 membres (dempuèi 1988, de per abans aqueste nombre èra fixat a 30 al minimum). En 2007, lo Partit Comunista Francés, que dispausa pas pus que de 15 elegits e 2 aparentats e doncas pòt pas mai, dins las condicions actualas, formar cap de grop, demanda un abaissament novèl d'aqueste nombre a 15 membres. Lo grop politic deu presentar al moment de la dobertura de la legislatura al president de l'Assemblada Nacionala una declaracion politica signada per sos membres.
Otra los membres de plen drech del grop, que son generalament membres del meteis grand partit (UMP, PS, UDF, PCF, etc.), d'unes deputats pòdon « s'aparentar » a un grop : alara son pas incluses dins lo quota minimum de 20 necessaris per la formacion del grop. S'agís en règla generala de membres eissits de pichons partits o sens etiqueta pròches de la tendéncia del movement politic principal a l'origina de la formacion del grop.
Los grops decidisson, amb lo president de l'Assemblada Nacionala, de las zònas de l'emicicle ont sieràn. Apuèi son sols jutges del biais de repartir lors membres e aparentats al sen d'aquesta zòna. An lor pròpria organizacion e lor reglament interior pròpri, elegisson en lor sen un president que los representarà al sen de la Conferéncia dels Presidents e que dispausarà de maitas prerogativas importantas (coma la demanda o al contrari l'oposicion a la creacion d'una comission especiala, lo drech d'obténer una suspension de sesilha per acampar lo grop, de demandar lo vòte a l'escrutinh public, d'apelar en sesilha a la verificacion del quorum a l'ocasion d'un vòte, de preparar l'òrdre del jorn parlamentari mensual pròpri a lor grop, de prepausar o de s'opausar a l'engatjament de proceduras d'engatjament simplificadas, o encara lo « drech de tiratge » que lor permet d'obténer un còp per an l'examèn en sesilha publica d'una resolucion que prepausa la creacion d'una comission d'enquèsta, etc.). Cada grop, en foncion de son pes numeric al sen de l'Assemblada, designa sos representants al sen del Burèu e de las diferentas comissions. An a mai d'aquò, en foncion de lor talhq, una subvencion financièra pròpria e dispausan de burèus e de salas per s'acampar.
En defòra dels deputats "inscriches" a un grop, conven de discernir los deputats solament "aparentats" a un grop, e mai los deputats "non inscriches". Çaquelà, aquesta darrièra categoria es quasi nulla a l'Assemblada Nacionala.
Al moment de la dobertura de la XIIIena legislatura lo 26 de junh de 2007, quatre grops politics son estats presentats : lo largament majoritari de l'UMP, un autre dominat pels socialistas als quals se son aparentats los elegits del Partit Radical d'Esquèrra, del Movement dels Ciutadans e qualques divèrs esquèrra. Lo Centre Novèl, que fa partida de la Majoritat presidenciala, a pogut constituir un grop a part entièra alara que los elegits del MoDem de François Bayrou sèison coma non inscriches amb d'autres elegits divèrses. Enfin, fauta d'avèr obtengut abans lo començament de la legislatura un abaissament a 15 del minimum de 20 membres d'acampar per formar un grop, los comunistas se son aligats al sen d'un grop tecnic de la presidéncia tornanta cada 10 meses amb los elegits Verds, apelat Esquèrra democratica e republicana.
| Afiliacion | Grop politic | Membres | Aparentats | Percentatge[16] | President |
|---|---|---|---|---|---|
| Esquèrra | SRC | 187 | 18 | 35,53 % | Jean-Marc Ayrault |
| GDR | 24 | - | 4,16 % | Jean-Claude Sandrier | |
| Centre-Drech | NC | 20 | 2 | 3,81 % | François Sauvadet |
| Drecha | UMP | 311 | 5 | 54,77 % | Jean-François Copé |
| Non inscriches | - | 8 | - | 1,39 % | - |
| Sètis vacants | - | 2 | - | 0,35 % | - |
| Eleccions/Grops | Comunista | Socialistas[17] | Divèrs esquèrra[18] | Divèrs[19] | Non-inscriches | Centristas[20] | UDF, NC | Drecha liberala[21] | UMP | Gaullistas[22] | FN |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1958 | 47 | 40 | 66 | 36 | 64 | 117 | 200 | ||||
| 1962 | 41 | 66 | 39 | 13 | 55 | 35 | 233 | ||||
| 1967 | 73 | 121 | 9 | 41 | 42 | 200 | |||||
| 1968 | 34 | 57 | 9 | 33 | 61 | 293 | |||||
| 1973 | 73 | 102 | 13 | 34 + 30 | 55 | 183 | |||||
| 1978 | 86 | 113 | 15 | 123 | 154 | ||||||
| 1981 | 44 | 285 | 12 | 62 | 88 | ||||||
| 1986 | 35 | 212 | 9 | 131 | 155 | 35 | |||||
| 1988 | 25 | 275 | 14 | 41 | 90 | 130 | |||||
| 1993 | 23 | 57 | 23 | 2 | 215 | 257 | |||||
| 1997 | 36 | 250 | 33 | 5 | 113 | 140 | |||||
| 2002 | 21 | 141 | 21 | 29 | 365 | ||||||
| 2007 | 204 | 24 | 6 | 23 | 320 |
[modificar] Sètis de provesir e deputats elegits
Donadas per l’ensemble de las legislaturas de la Vena Republica
| Legislatura | Sètis de provesir |
Elegits al primièr torn |
Elegits al segond torn |
Deputats reelegits |
|||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| [[Ièra legislatura de la Cinquena Republica Francesa|Modèl:Ièra (1958-1962)]] [1] | 576 | 35 | 6,1 % | 541 | 93,9 % | 141 | 24,5 % |
| IInda (1962-1967) | 482 | 103 | 21,4 % | 379 | 78,6 % | 271 | 56,2 % |
| IIIena (1967-1968) [1] | 487 | 81 | 16,6 % | 406 | 83,4 % | 336 | 69,0 % |
| IVena (1968-1973) | 483 | 166 | 34,1 % | 321 | 65,9 % | 363 | 74,5 % |
| Vena (1973-1978) | 489 | 60 | 12,2 % | 429 | 87,8 % | 308 | 62,9 % |
| VIena (1978-1981) [1] | 491 | 68 | 13,8 % | 423 | 86,2 % | 288 | 58,7 % |
| VIIena (1981-1986) | 491 | 157 | 32,0 % | 334 | 68,0 % | 269 | 54,8 % |
| VIIIena (1986-1988) [1] | 577 | 577 | 100,0 % | [2] — | [2] — | 319 | 55,3 % |
| IXena (1988-1993) | 577 | 120 | 20,8 % | 457 | 79,2 % | 386 | 66,9 % |
| Xena (1993-1997) [1] | 577 | 80 | 13,9 % | 497 | 86,1 % | 303 | 52,5 % |
| XIena (1997-2002) | 577 | 12 | 2,1 % | 565 | 97,9 % | 300 | 52,0 % |
| XIIena (2002-2007) | 577 | 58 | 10,0 % | 519 | 90,0 % | ? | ? % |
| XIIIena (2007-2012) | 577 | 110 | 19,1 % | 467 | 80,9 % | 408 | 70,7 % |
| XIVena (2012-2017 ?) | 579 | % | % | % | |||
Nòtas :
- [1] Dissolucion de l’Assemblada abans lo tèrme del mandat. Eleccions seguentas anticipadas.
- [2] Las eleccions de 1986 se debanèron a l'escrutinh proporcional plurinominal, dins l'encastre del departament, amb sulhet d'eligibilitat de 5% dels sufragis exprimits.
[modificar] Nòtas e referéncias
- ↑ Istòria detalhada de las Assembladas revolucionàrias de 1789 a 1799, sul sit de l'Assemblada Nacionala.
- ↑ Robespierre es montat mantun còp en tribuna per condemnar lo cens e defendre lo sufragi universal. Dos d'aquestes discorses davant l'Assemblada Constituenta son estats meses en linha sul sit de l'Assemblada Nacionala: lo primièr datant del 25 de genièr de 1790 e lo segond de l'11 d'agost de 1791.
- ↑ Roger Dupuy, Nouvelle histoire de la France contemporaine. La Republique jacobine, 2005, p. 39
- ↑ Istòria del Palais Borbon sul sit de l'Assemblada Nacionala
- ↑ Suite a la lei nº 86-825 del 11 de julhet de 1986, voté per l'assemblada elegite en 1986.
- ↑ Stéphane Mandard, « En 2005, un rapport préconisait lo remodelage de las circonscriptions abans las legislativas de 2007 », Lo Monde, 7 de junh de 2007.
- ↑ Ibid.
- ↑ (fr) Article LO119 del Code electoral
- ↑ Article 24, Titre IV de la Constitucion de 1958
- ↑ Sous réserve de justifier d'una résidence en França o suivant l'article L12 del Code electoral, voir tanben l’exercici del drech de vòte dels Franceses de l'estrangièr.
- ↑ per mai d’information voir l'article Processus legislatiu en França e la seccion Lo vòte de la lei dins l’article Parlament francés
- ↑ Motion de censure del 3 d'abril de 2008 présentée sul sit de l'Assemblada Nacionala
- ↑ Compte rendu analytique officiel de la sesilha del 8 d'abril de 2008 al cors de laquelle lo debat e lo vòte de la mocion de censure ont eu luòc, sul sit de l'Assemblada Nacionala
- ↑ (fr) La manne cachée du Parlement, dins L'Express del 9 de març de 2006
- ↑ (fr) Composicion dels grops politics, sul sit de l'Assemblada Nacionala Francesa
- ↑ arredondit als centens
- ↑ Seccion Francesa de l'Internacionala Obrièra, puèi Partit Socialista
- ↑ En 1958 : Formacion administrativa dels non-inscriches, en 1962 : Acampament democratic, en 1967 e 1968 : Federacion de l'Esquèrra Democrata e Socialista, en 1997 : Radical-ciutadan-verd, en 2007 : Esquèrra Democrata e Republicana
- ↑ En 1958 : Formacion Administrativa dels Elegits d'Argeria e de Sahara, en 1993 : Republica e Libertat
- ↑ En 1958 : Republicans Populars e Centre Democratic, en 1962 : Centre Democratic, en 1967 e 1968 : Progrès e Democracia Modèrna, en 1973 : Reformators Democratas Socials e Union centrista, en 1988 : Union del Centre
- ↑ En 1958 : Independents e Païsans d'Accion Sociala, a partir de 1962 : Republicans Independents
- ↑ En 1958 : Union per la Republica Novèla, en 1962 : UNR-UDT, en 1967 : Union dels Democratas per la Vena Republica, en 1968 e 1973 : Union dels Democratas per la Republica, a partir de 1978 : Acampament per la Republica
[modificar] Annèxes
[modificar] Articles connèxes
- Deputats de la XIIIena legislatura
- Eleccions legislativas francesas de 2007
- Presidents de l'Assemblada Nacionala Francesa e cambras assimiladas
- Senat francés
- Parlament francés
- Republica Francesa
- Monarquia constitucionala
- Assemblada Constituenta
- Bicamerisme
- Monocamerisme
- Eleccions legislativas jos la Quatrena Republica
- Grop parlamentari
- Parlament dels enfants
[modificar] Bibliografia
- L’Assemblada Nacionala, Michel Ameller (ancian secretari general de l’Assemblada Nacionala), collection Que sais-je ?, PUF, no 2897.
- Qu'es-aqueste que l'Assemblada Nacionala ?, Jean-Louis Debré (ancian president de l'Assemblada Nacionala), París, L'Archipel, 2007, 169 p., coll. L'information ciutadanne ISBN 978-2-84187-916-8
- L’Assemblada, revue Pouvoirs, PUF, no 34, 1985.
- L’Assemblada Nacionala, Philippe Langenieux-Villard e Sylvie Mariage, Éd. Découverte Gallimard, no 219, 1994.
[modificar] Font
- Las entresenhas que concernisson las cambras jos la Tresena Republica son extrachas del Quid.