Jaufré Rudèl

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
(Redirigit dempuèi Jaufre Rudèl)
Anar a : navigacion, Recercar
La mòrt de Jaufré Rudèl

Jaufré Rudèl (v. 1113 a Blaia - v. 1170) èra un gentilòme e un grand trobador occitan. Escaissat lo prince de Blaia, vila que ne foguèt lo senhor, prenguèt part a la Segonda Crosada.

Escriguèt de cançons d'amor al cors de la primièra mitat del sègle XII e canta « l'amor luènhenc », es a dire l'amor impossible e sens espèr.

Segon sa vida (de segur en granda partida inventada après sa vida vertadièra) celebrèt benlèu la comtessa Hodierne de Tripoli (del comtat de Trípol, estat occitan d'Orient dins l'actuala Siria), ben nascuda e inaccessibla e que per ela se crosèt e lo coneguèt pas sonque un pauc abans de morir. Sembla que s'enamorèt efectivament d'una dama establida en Orient e que, per de rasons materialas o psicologicas, aqueste amor demorèt un amor de luènh .

Sèt poèmas de Rudèl an subreviscut, dont quatre amb lor notacion melodica.

Quan lo rius de la fontana
S'esclarzis, si cum far sol,
E par la flors aiglentina,
El rossinholetz el ram
Volf e refranh ez aplana
Son dous chantar et afina,
Dreitz es qu'ieu lo mieu refranba.

Poèmas[modificar | modificar la font]

  • Qand lo rossignols el foillos
  • Lanqand li jorn son lonc en mai
  • Qan lo rius de la fontana
  • Belhs m'es l'estius e·l temps floritz
  • Lan quan lo temps renovelha
  • Pro ai del chan essenhadors
  • No sap chantar qi so non di

Vida de Jaufré Rudèl[modificar | modificar la font]

Jaufre Rudels de Blaia si fo mout gentils hom, princes de Blaia. Et enamoret se de la comtessa de Tripol, ses vezer, per lo ben qu'el n'auzi dire als pelerins que venguen d'Antiocha. E fez de leis mains vers ab bons sons, ab paubres motz. E per voluntat de leis vezer, el se croset e se mes en mar, e pres lo malautia en la nau, e fo condug a Tripol, en un alberc, per mort. E fo fait saber a la comtessa et ella venc ad el, al son leit, e pres lo antre sos bratz. E saup qu'ela era la comtessa, e mantenent recobret l'auzir e•l flairar, e lauzet Dieu, que l'avia la vida sostenguda tro qu'el l'agues vista ; et enaissi el mori entre sos braz. Et ella lo fez a gran honor sepellir en la maison del Temple ; e pois, en aquel dia, ella se rendet morga, per la dolor qu'ella n'ac de la mort de lui.

(Jaufré Rudel foguèt un fòrça gentil òme, prince de Blaia. E s'enamorèt de la comtessa de Trípol, sens la véser, per lo ben que n'ausí dire dels pelerins qui venián d'Antiòquia. E faguèt d'ela mantun vers amb bons sons e paures mots. E per volontat de la véser, el se crosèt e se prenguèt la mar, e tombèt malaut en la nau, e foguèt conduch a Trípol, en un ostau, com mort. E aquò foguèt fach saber a la comtessa qui venguèt a el, a son liech e lo prenguèt entre sons bras. E la coneguèt sul pic e tornèt cobrar l'ausir e lo sentir, e lausèt Dieu pr'amor que l'aviá sostenguda la vida fins que l'aguesse vista ; e atal el morí entre sons bras. E ela lo faguèt sepelir en la maison del Temple ; e puei, en aquel jorn, ela se rendèt morga, per la dolor qu'aguèt per el.)

Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]