Vejatz lo contengut

Generalitat de Catalonha

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Generalitat de Catalonha
(ca) Generalitat de Catalunya

(es) Generalidad de Cataluña

Tipe sistèma institucional autogovernamental
Region Comunautat de Catalonha
Sèdi Palau de la Generalitat de Catalunya, Barcelona
Adreça Plaça de Sant Jaume 4, Barcelona
Lengas de trabalh catalan, espanhòl, occitan
Organizacion
President de la Generalitat Pere Aragonés i Garcia (2021-)
Presidenta del Parlament Alba Vergé i Bosch (2022-)
Institucions Parlament de Catalonha

Presidéncia de la Generalitat

Govèrn de Catalonha

Conselh de las garantidas estatutàrias

Sindic dels grèuges

Bureau de verificacion

Conselh audiovisual de Catalonha

Emplegats 327.357 (2021)
Budgèt annal € 42 179 204 552,57 (2021)
Site web web.gencat.cat
Istòria
Remplaça Corts de Catalonha
Fondacion 19 de decembre de 1359
Escut de la Generalitat de Catalonha.
Facebook: gencat Twitter: gencat Instagram: gencat Telegram: gencat Youtube: UCjBrRaezbkH0DDvenIJDVFw Flickr: 37074368@N06 Modifica el valor a Wikidata

La Generalitat de Catalonha (en catalan: Generalitat de Catalunya) es lo sistèma institucional del autogovèrn de Catalonha[1]. Es compausata pel Parlament de Catalonha, la Presidéncia de la Generalitat, lo Govèrn de Catalonha e las altras institucions de l'administracion de Catalonha.

Son sèdi official es lo Palais de la Generalitat de Catalonha[2] dins la vila de Barcelona.

Istòria[modificar | Modificar lo còdi]

La Generalitat pren sas originas dins las Corts de Catalonha, institüidas par Jacme Ièr d'Aragon. Pendent lo regne Pièr lo Catolic, las Corts Catalanas venon de las institucions administrativas del principat de Catalonha.[3]

Lo passat politic de Catalonha coma estat territorialament diferenciat amb sas pròprias institucions representativas e autonòmas[4], respècte al poder sobeiran de la sobeiranetat catalana pròpriament dicha (988-1283), de las monarquias aragonesas (1283-1516) e de las monarquias castelhanas (1516-1808) e de l'Estat constitucional espanhòl (dempuèi 1812), pòt èsser dividit en quatre etapas, separadas per tres rompeduras màgers dins l'òrdre juridic e public.

Primièra abolicion[modificar | Modificar lo còdi]

L'ensemble de las institucions de l'Estat catalan son estadas abolidas sul dich territòri comtats de Rosselhon e de Cerdanha, conegut uèi amb lo nom de Catalonha del Nord[5], un an après la signatura del Tractat dels Pirenèus al sègle xvii, que foguèt annexat a França.

A la debuta del sègle xviii, l'institucion foguèt egalament abolida sus tot lo territòri catalan.

Primièra restauracion[modificar | Modificar lo còdi]

La Generalitat de Catalonha foguèt restaurada en Catalonha meridionala e balhèt sa foncion politica e representativa modèrna coma governament regional de Catalonha en 1932, pendent la Segonda Republica espanhòla.

Segonda abolicion[modificar | Modificar lo còdi]

En 1939, la Generalitat de Catalunya foguèt abolida e demorèt pendolanta fins en 1977 pendent la dictatura franquista. Lluís Companys, president de la Generalitat de l'epòca, foguèt executat en octobre de 1940 pel crimi de rebellion militara.

Segonda restauracion[modificar | Modificar lo còdi]

Confòrmament a la Constitucion espanhòla de 1978 e l'Estatut d'autonomia de Catalonha de 1979 èsser estat aprovat a l'encòp per referendum en Catalonha e pel Parlament espanhòl los poders acordats son estats transferits jos la juridiccion de la Generalitat de Catalonha.

Composicion[modificar | Modificar lo còdi]

Lo Parlament[modificar | Modificar lo còdi]

Lo Parlament de Catalonha es l'assemblea legislativa de Catalonha. Es compausat de 135 députés elegits per sufragi universal pels ciutadans catalans.

La Présidéncia[modificar | Modificar lo còdi]

L'actual President de la Generalitat de Catalonha es Pere Aragonés i Garcia, per la rapresentacion de la Generalitat e l'ordre juridic segon l'Estatut d'Autonomia de Catalonha.

Lo Govèrn[modificar | Modificar lo còdi]

Lo Govèrn dich Conselh Executiu de Catalonha es l'organ superior ne carga de competéncia d'administracion delegada a las deputacions de Barcelona, Girona, Lhèida, Tarragona, Tèrras de l'Ebre (Tortosa), Catalunya Central (Manresa), Alt Pirineu i Aran (Tremp), e lo Penedès (Vilafranca del Penedès).

Referéncias[modificar | Modificar lo còdi]

  1. (es) « Comunidades Autónomas », sus lo site web de l'Administracion del Govèrn de Espanha.
  2. Se sona en catalan Palau de la Generalitat de Catalunya.
  3. Sánchez de Movellán Torent, Isabel. La Diputació del General de Catalunya: 1413-1479. Institut d'Estudis Catalans, 2004, p. 466. ISBN 8472837505.
  4. (en) « History of the Palau », sus lo sit web del Govèrn de Catalonha
  5. (ca+fr) « Atlas de Catalunya Nord » de Joan Becat, éd. Terra Nostra 1977-2019 [pdf]