Robert Joudoux
Robert Joudoux, nascut a Briva lo 15 d'abril del 1939 e mòrt a Tula lo 21 de junh del 2016, es un istorian occitan eòme de letras, aparaire de la cultura lemosina e de la lenga occitana que foguèt tanben lo director de la revista Lemouzi dempuèi 1961.
Biografia
[modificar | modificar lo còdi]Origina
[modificar | modificar lo còdi]Robèrt Joudoux ven d'una anciana familha agricòla de la Bassa Corresa. Son paire, Pèire, nascut a Aient, erudit e istorian, èra engenhaire amb lo Ponts e Calçadas e inspector de transpòrts per Corrèsa; sa maire, nascuda Yvonne Texier, èra deCoçac (Nauta Vinhana).
Estudis, recèrca, e activitats
[modificar | modificar lo còdi]Estudiant al Licèu Edmond-Perrier de Tula, e mai tard en literatura avançada al Licèu Louis-le-Grand, Robèrt Joudoux foguèt atirat tre jove per l'arqueologia activista, per l'istòria e las tradicions ancestralas, com tanben pel caractèr unic de la region lemosina.
Obtenguèt un mestratge en literatura classica, puèi un doctorat en estudis latins (amb los mai nauts onors), de l'Universitat de Bordèu III. A partir de 1966, ensenhèt aquelas matèrias al licèu Edmond-Perrier, e tanben l’occitan e la civilizacion regionala.
Ensenhaire certificat de literatura classica, doctorat en literatura e estudis latins, Robèrt Joudoux es un destinatari del Prèmi Thiers (1973), president de la Societat Istorica e Regionalista del Bas Lemosin, membre del Conselh Nacional de las Lengas e de las Culturas Regionalas (representant los Regionals e los iniciators d'Òc, e l'iniciator d'Òc director del projècte de conservacion e d'excavacion al castèl de Ventadorn (Corresa) e de nombroses autres sites (Los Jalhants, La Plata d'Airen, Lo Banh, etc.).
A costat de sa carrièra d’ensenhaire, Robert Joudoux perseguís la recerca scientifica sus l’istòria antica e la poesia latina classica, una autra passion de sa jovença, una recerca qu’a contunhat de desvolopar après sa retirada de l’ensenhament, en 1999.
En 1959, fondèt la Societat Istorica e Regionalista dau Bas Lemosin, que foguèt reconeguda coma organizacion d'interès public en 1976.
A comptar del 1961, dirigís la revista trimestrala regionalista e felibrenca « Lemouzi », que foguèt fondada en 1893, que s'acabèt de publicar dins las annadas 1930. Amassèt una colleccion documentària considerabla, que donèt a la societat qu'aviá creada. Albergadas d'en primièr al Château Bécharie d'Usercha, aquelas colleccions foguèron mai tard desplaçadas al sèti de la Societat a Tula, als ancians entrepaus Delmas-Héritier situats dins lo pargue industrial Solanne, al nòrd de la vila. Aquelas colleccions son ara dobèrtas al public per la consultacion.
Publicacions
[modificar | modificar lo còdi]Robèrt Joudoux publiquèt un nombre considerable d'articles, d'estudis, de criticas e de libres (mai de tres cents) que cobrisson totas las facetas de l'istòria e de la vida lemosina: lenga e literatura, arqueologia, tradicions, biografias e bibliografias, la vida lemosina e regionala, demest los quals i a:
- Tulle, S.A.E.P., 1973.
- Limousin, terre d'oc, anthologie, Lemouzi, 1974 e 1978.
- La villa gallo-romaine de Boin, fouilles, 1972 a 1980.
- Études sur la Personnalité limousine à travers la littérature et les traditions, Lemouzi, 1983.
- Le Pays limousin sous la Révolution, Lemouzi, 1989.
- Éloge du majoral Roger Barthe, Lemouzi, 1991.
Distincions
[modificar | modificar lo còdi]Decoracions
[modificar | modificar lo còdi]Títols
[modificar | modificar lo còdi]- President de la Societat Istorica e Regionalista del Bas-Lemosin.
- President e Director de la revista Lemouzi.
- Majorau dau Felibrtige.
- Mèstre dels Jòcs Florals de Tolosa.
Prèmis
[modificar | modificar lo còdi]- Laurejat de l'Académie française.
- Medalha d'Aur Arts-Sciéncias-Letras
- Medalha d'Argent de la Joventut e de l'Espòrt
Lo 29 de mai del 1982, a Niça, lo Consistòri dels Majorals del Felibritge autregèt a Robèrt Joudoux per lo títol de « Majoral del Felibrirge », en remplaçament de Rogièr Barthe, qu'aviá defuntat. Es atal lo primièr còp qu'un títol tan prestigiós foguèt balhat a un òme de la region de Briva, a un « simple piè-terrós », com disiá Robert Joudoux.
Lo darrièr Majoral de Corrèsa foguèt Amédée Muzac, poèta e saberuta d’Argentat, que moriguèt en 1943 ; abans el, son mentor Eusèbi Bombal (istorian e contaire), Johannes Plantadis de Tula, e Joep Ros (lo cantaire de la « cançon Lemosina ») tenián tanben la Cigala d’Aur.
Lo 6 d'agost de 1983, a Ajac (Corresa), lo Majoral Jean Monestier (president del Bornat del Perigòrd) remetèt a Robèrt Joudoux la « Cigala d'Aur de Majoral del Felibritge ». En aquela escasença, Robèrt Joudoux ramentèt : « Mon ròtle es, tant com possible, de galvanizar la recèrca dins la region lemosina, d’encoratjar los autres a crear, a escriure, a remembrar las vertats de nòstras raiças ancestralas e d’empachar, coma o disiá mon amic Pestour, lo lemosin de venir un simple nom escrich sus una pèira.