Mite fondator

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Aqueste modèl es pertinent ? Clicatz per ne veire d'autres.
Aqueste modèl es pertinent ? Clicatz per ne veire d'autres.
Cal melhorar l'escritura d'aquel article.
L’ortografia, la gramatica, lo vocabulari, la sintaxi o autres aspèctes lingüistics incorrèctes son a verificar. Podètz corregir o crear la discussion.

Lo mite de fondacion o mite fondator, es un recit etiologic explicant l'origina d'un rite o d'una ciutat.

Dempuèi l'apareisson de las primièras ciutats, entre lo milenari IV e II AbC, de Mites contan la fondacion d'unas d'aquelas. L’epopèa de Gilgamesh a Babilònia, lo mite de Romul e Rème a Roma, lo mite d'Erectèa a Atenas e lo Kalevala en Finlàndia son de mites de fondacion: d'un biais general, cada pòble a besonh de dire sas originas[1].

Aquel mite etiologic fai partit dels mites de las originas que son de recits legendaris dels començaments d'un pòble, d'una ciutat, de l'umanitat, de la tèrra, de la vida e de l'univèrs (cosmogonie). Se diferéncia tanben del mite de la creacion que fa referéncia a l'idèa d'un començament del mond.

Mites antics[modificar | Modificar lo còdi]

Naissença d'Erictonios: Atena recep lo recent nascut de las mans de Gaïa, Sègle V AbC, Staatliche Antikensammlungen

Los mites de fondacions pòdon desvelopar dos tipes de recits d'originas: autoctonics - del grèc auto-khthôn, « aquel qu'es nascut de la quita tèrra » - o de las originas alloctonics - allo-khthôn, « aquel qu'es nascut d'una autra tèrra », vengut d'endacòm mai[2].

Lo primièr tipe, pro frequent dins los mites grècs antics, fa per exemple nàisser los òmes de la Tèrra tot coma lo mite atenian d'Erictonios - nascut espontaneament de la Tèrra (seguent Pindar) o d'una union entre Efèst e la Tèrra (seguent Omèr) - o encara dels Esparts (los « òmes semenats ») nascuts de la tèrra en armadura, semenats de las dents d'un dragon tuat per Cadmos[3].

Lo segond tipe, que se troba tanben dins los recits grècs, prepausa de recits de colonizacion o d'exòdi: venèm proprietaris d'un territòri en seguida d'un colon acompanhat d'un grop que - sus òrdre divin o d'un oracle - prenguèt lo territòri promés. Aqueles recits, sovent militaristas o guerrièr, troban sovent lor origina dins una situacion d'opression qu'obliga la partença[2].

Mites modèrnes[modificar | Modificar lo còdi]

American progress, John Gast, 1872

Aquel tipe de recits existís tanben dins la construccion de recits de fondacion modèrnes, utilizats o bastits de sègles après los eveniments que contan[2]. Venguèt tanben corrent de parlar de « mites fondator » per de recits d'originas mai recent: Soïssa, Estats Units d'America, França, Israèl, eca.

Notas e referéncias[modificar | Modificar lo còdi]

  1. Aqueles tipes de mite de Fondacion son totes inventoriats dins lo Motif-lndex of Folk-Literature amassat per Stith Thompson dins lo capítol A900-A999 Topological
  2. 2,0 2,1 et 2,2 Thomas Römer, Entre autochtonie et allochtonie.
  3. voir  {{{títol}}}. , cité par Thomas Römer, op. cit, 2014

Bibliografia[modificar | Modificar lo còdi]

  • Élise Marienstras, Les Mythes fondateurs de la nation américaine, Éditions Complexe, 1992
  •  {{{títol}}}. ISBN 978-2-02-028240-6. 
  •  {{{títol}}}. ISBN 9780815322573. 
  • Anita Shapira, L'Imaginaire d'Israël : histoire d'une culture politique, Calmann-Lévy, 2005
  • Idith Zertal, Israel's Holocaust and the Politics of Nationhood, Cambridge, Cambridge University Press, 2005, ISBN 0521850967
  •  {{{títol}}}. ISBN 978-9089640789. 

Vejatz tanben[modificar | Modificar lo còdi]

Articles connèxes[modificar | Modificar lo còdi]

Mites fondators[modificar | Modificar lo còdi]

Generalitats[modificar | Modificar lo còdi]