Vejatz lo contengut

Leon Teissier

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Leon Teissier
Leon Teissier.jpg
Nom de naissença(fr) Joseph Marie Léon Teissier Modifica el valor a Wikidata
NaissençaLo 21 de Febrièr de 1883, Vialars, Losera (França)
DecèsLo 5 de setembre de 1981, Chanac, Losera (França)
OcupacionEscrivan, poèta, occitanista

Leon Teissier nascut en 1883 a Vialars (Losera) e defuntat en 1981 a Chanac (Losera) foguèt un escrivan, poèta e occitanista, de parlar cevenòl, qu'escriviá en provençal (grafia mistralenca e grafia classica) e en francés.

Oficièr d’infantariá pendent la Guèrra Granda, lancèt una publicacion Lou Boulet Rouge [1][2][3](1916) e revirèt Vita Nova de Dante Alighieri en plena batalha de Verdun ont son actitud li valguèt la crotz de guèrra.

Foguèt elegit majoral del Felibritge en 1930.

Fondèt la revista Calendau amb Pèire Azemà en 1933.

Consacrèt la mai granda partida de sos escriches a Frederic Mistral, que ne foguèt un especialista incontestat, e a son quite engatjament per la renaissença e la defensa de la lenga occitana.[4]

Son paire Odilon trabalhava dins un talhièr de tipografia abans de far carrièra dins l’armada que daissèt amb lo grade de capitani. Acabèt Cavalièr de la Legion d’Onor. En 1882, se maridèt amb sa cosina originària de Vialars.

Leon Teissier nasquèt a Vialars (Losera), lo 21 de febrièr de 1883.

Dintrèt al Collegi de Montpelhièr, en 1894.

Seguiguèt d’estudis de drech a Montpelhièr.

De confession catolica, prenguèt per Mèstre dins sa fe Sant Vincenç de Paul. Aderiguèt a la confrariá caritativa de Montpelhièr a l’epòca de sos estudis e ne demorèt membre tota la vida.

Se maridèt amb Jeanne Trintignac a Nimes, lo 15 de setembre de 1910.

Foguèt soslòctenent del 416en regiment d’infantariá, 11na companhiá pendent la Primièra Guèrra mondiala.

Tot lo long de sa carrièra, ocupèt un pòste de foncionari coma conservator de las ipotècas, que l’alunhèt del Miègjorn. L’administracion l’envièt primièr en Nauta Savòia, puèi en Normandia, e enfin a Lilla.

Retirat a Montpelhièr, demorèt assidú a las manifestacions del Felibritge e un fidèl defensor de la lenga occitana tot lo long de sa vida.

Leon Teissier publicarà fòrça articles dins divèrsas revistas pendent tota sa vida.[5]

Placa commemorativa sus l'ostal de Leon Teissier a Chanac

Moriguèt lo 5 de setembre de 1981 a Chanac (Losera)[6].

Activitats felibrencas

[modificar | modificar lo còdi]

Lo 1èr de mars de 1905 - Frederic Mistral escriguèt a Leon Tessier :

« Urous lou teissié qu’en tissant sa telo
A per lumenoun lis iue d’uno estello ».[7]

Lo 27 de setembre de 1906, encontrèt, dins l’ostal de Frederic Mistral a Malhana, lo que considerava ja coma son mèstre.    

Pendent la fèsta de la Santa Estela d’Espaliu, (Santo-Estello en grafia felibrenca), a la Pentacosta 1983, Marcèu Daumas declarèt, dins son elògi de Leon Teissier : « Èra pas totjorn d ‘acòrdi amb totas las posicions de l’òme (Frédéric Mistral) ; aguèt per el de paraulas duras ; mas demorèt totjorn embalausit pel poèta ».[8]  

Entretenguèt una fòrta amistat amb Juli Ronjat pendent d’annadas.[9]

En 1930, foguèt elegit majoral del Felibritge, Cigalo de Carcassouno o de l’Amourié. Succediguèt a l’audenc Paul Albarel[10].

Leon Teissier admirava prigondament lo capolièr Pèire Devoluy (1862 – 1929).[11][12][13]

En 1933 fondèt amb Pierre Azéma la revista Calendau que serà publicada fins a 1945[14].

Dante et la Provence, Toulon, La Pignato, 1923

Pouèmo miejournau

L’Or di Ceveno. Pouèmo miejournau, Toulon, La Pignato, 1929. Extrach :

CANT PROUMIÉ
LI SANTO
La santo Crous oumbrejo la patrìo ;
en un moumen, li valoun e li coumbo
soun enlusi de printèms, de jouinesso
e de bèuta. Dins lou fougous cantico
de la naturo adourant soun Creaire,
moun cor es plen de milo souvenènço ;
car lou bonur, o Santo prouvençalo,
bonàdi cous, l’ai agu, l’ai encaro,
l’aurai toujour ; e vers ma douço amigo,
à l’ouro d’uei, siéu vengu pèr redire
lou cant d’amour de la glèiso alesenco :

               

Notre Famille (Cévennes et Gévaudan), Imprimerie Bretteville, (Généalogie, 91 pages), 1932

Mistral Chrétien, Avinhon, J. Roumanille, Librairie-éditeur,1954[15]

La vivante Estérelle, Escolo dis Aupilho, Saint Rémy de Provence, 1956[16]

Calendau, introduction au poème de Mistral, Montpellier, 1959[17]

Le Pape des Cévennes, Montpellier, chez l’auteur,1963[18]

Grammaire lozérienne par Léon Teissier, Cahier du Gevaudan n*6 Lou Pais, 1964

Li Majourau catalan. Brèu d’istori Felibrenco, L’Astrado, Toulon, 1966[19]

Lecture de « Nerto », Cavaillon, Imprimerie Mistral, 1969[20]

J. Canonge et Mistral, L’Astrado, Toulon, 1971[21]

Cançons :

" Cantico di vièi davans Babilouno", paraulas escrichas per Leon Teissier, Armana provençau, 1941[22]

" Cantico nouvèu a Sant Gènt ", paraulas escrichas per Leon Teissier, Armana provençau, 1965[23]

                                                                                                                         

  1. https://www.occitanica.eu/items/show/12968
  2. Montpelhierenc (sosdialècte)
  3. https://www.occitanica.eu/items/browse?search=&advanced%5B0%5D%5Belement_id%5D=39&advanced%5B0%5D%5Btype%5D=is+exactly&advanced%5B0%5D%5Bterms%5D=Teissier,%20L%C3%A9on%20(1883-1981)
  4. Marcèu DAUMAS, « Laus de Leon Teissier, Felibre Majorau 1883 – 1981 », discors prononciat, fèsta Santa Estèla de 1983, CIEL d’Oc, julhet de 2011. https://biblio.cieldoc.com/libre/integral/libr0929.pdf
  5. https://web.archive.org/web/20260419014450/https://mediatheques-test.montpellier3m.fr/BIBNUMERIQUE/doc/CAMO/539961/lozeriens-connus-ou-a-connaitre-dictionnaire-de-biographies
  6. Dictionnaire de biographies, Lozériens connus ou à connaire, Privat Buffière, Patrick Cabanel, Félix Remize, 616 - 618
  7. TEISSIER, Leoun, L’or di Ceveno, Touloun, La Pignato, 6
  8. Marcèu DAUMAS, « Laus de Leon Teissier, Felibre Majorau 1883 – 1981 », discors prononciat, fèsta Santa Estèla de 1983, CIEL d’Oc, julhet de 2011
  9. 1)          Jean Thomas, « Treize lettres de Jules Ronjat à Léon Teissier », Revue des langues romanes, Tome CXIX N*2 | 2015, 463-481. https://journals.openedition.org/rlr/333
  10. Marcèu DAUMAS, « Laus de Leon Teissier, Felibre Majorau 1883 – 1981 », discors prononciat, fèsta Santa Estèla de 1983, CIEL d’Oc, julhet de 2011
  11. Lou Felibrige numèro 204, 1992, 5-7
  12. TEISSIER, Leoun, « Pèire Devoluy pouèto », Calendau, no 98, abriéu-jun 1943 https://vidas.occitanica.eu/items/show/2106?lang=fr
  13. Opuscul de Leon Teissier : « La vie et l’oeuvre de Pierre Dévoluy », La Revue des pays d’Oc, Avignon, 1932
  14. Revue des Langues Romanes, « Pierre Azéma et la revue Calendau : l’escambarlat de Montpellier et la question de la politique occitane dans les années 1930 », Tome CXXIX N*2 |2025. https://doi.org/10.4000/156pv
  15. https://www.cieldoc.com/category/auteur-de-letude/leon-teissier/
  16. https://www.bibliothequegastonfebus.org/index.php/bibliotheque/13-litterature/1415-la-vivante-esterelle
  17. https://www.bibliothequegastonfebus.org/index.php/bibliotheque/13-litterature/1413-calendau-introduction-au-poeme-de-mistral
  18. https://www.bibliothequegastonfebus.org/index.php/bibliotheque/13-litterature/1412-le-pape-des-cevennes
  19. https://www.bibliothequegastonfebus.org/index.php/bibliotheque/13-litterature/1417-li-majourau-catalan-breu-d-istori-felibrenco
  20. https://www.bibliothequegastonfebus.org/index.php/bibliotheque/13-litterature/1416-lecture-de-nerto
  21. https://www.cieldoc.com/category/auteur-de-letude/leon-teissier/
  22. http://www.zictrad.free.fr/Provence/Analyses/Mistral/TEISSIER.htm
  23. http://www.zictrad.free.fr/Provence/Analyses/Mistral/TEISSIER.htm