Belgica

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
Anar a : navigacion, Recercar

Koninkrijk België (nl)

Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Coordenadas
Royaume de Belgique (fr)
Königreich Belgien (de)
Reialme de Belgica (oc)
Flag of Belgium.svg
Great coat of arms of Belgium.svg

“Eendracht maakt macht”
“L’union fait la force”
“Einigkeit macht stark”

mapa

Capitala
e mai granda ciutat
Brussèlas

Forma de l’Estat


 - Rei
 - Primièr ministre
Monarquia constitucionala
parlamentària
Felip de Belgica
Charles Michel
Superfícia
 - Totala
 - Aiga (%)
Classat 140en
30 528 km²
6 2 % %
Populacion
 - Totala (2012)
 - Densitat
Classat 74en
11 116 243 ab.
364 ab./km²
Independéncia
Revolucion Bèlga
dels Païses Basses
en 1830
Gentilici bèlga (masculin e feminin)
Moneda
 - nom occitan
 - nom officiau anglés
EUR ‎‎
Èuro
Euro
Fus orari UTC +1 (estiu +2)
Imne nacional La Brabançonne
Domeni internet .be
Indicatiu telefonic +32
Còde del país (ISO 3166) BE
Organizacions internacionalas
ONU : 27 de decembre de 1945[1]

OTAN : 4 d'abril de 1949

UE : 25 de març de 1957

Belgica o oficialament lo Reialme de Belgica (var. Reiaume de Belgica) (en neerlandés Koninkrijk België; en francés Royaume de Belgique, en alemand Königreich Belgien, en valon Royåme di Beldjike) es un país del nòrd-oèst d'Euròpa que confronta los Païses Basses al nòrd, Alemanha a l'èst, Luxemborg al sud e França al sud. Es bordat per la Mar del Nòrd a l'oèst.

Sa capitala es Brussèlas.

Lo gentilici es bèlga.

Istòria[modificar | modificar la font]

System-search.svg Veire l’article : Istòria de Belgica.

Fins au sègle XVI, lo territòri bèlga faguèt partida deis espacis gallic e flamand. Pasmens, ne foguèt separat a l'eissida de la Guèrra d'Uechanta Ans (1568-1648) que s'acabèt ambé l'independéncia dei Províncias Unidas.

Lei periòdes espanhòu e austrian[modificar | modificar la font]

Après la scission dei País Bas, Espanha gardèt lo contraròtle dau Sud onte menèt vigorosament la Contra-Reforma. Aquò entraïnèt l'abjuracion ò l'emigracion dei darriers protestants. Puei, Madrid deguèt far fàcia ais ambicions francesas. De 1648 a 1697, de guèrras quasi incessantas s'acabèron per la pèrda d'Artés, de l'oèst e dau sud de Flandra, de Cambrésis, de Valencianas e dau sud de Luxemborg.

Ocupats per França en 1701-1706 e per leis Angloolandés en 1706-1713, lei País Bas Espanhòus foguèron atribuits ais Austrians en 1714. La prosperitat de la region foguèt restablida après 1748 e la conclusion de la patz definitiva entre Borbon e Hamsborg. Lo regime austrian centralizèt l'administracion mai respectèt lei privilègis tradicionaus de cada província. A la fin dau sègle XVIII, Jousè II (1780-1790) menèt una importanta politica de modernizacion (edicte de tolerància en favor dei protestants, reorganizacion judiciària e administrativa...). Pasmens, se turtèt ai captaus locaus (clergat, noblesa, magistrats...) que se revoutèron en aost de 1789. Àustria deguèt esperar fins a la fin de 1790 per restablir l'òrdre.

Lo periòde revolucionari[modificar | modificar la font]

La revirada de la reünificacion[modificar | modificar la font]

Leis oposicions entre lo Nòrd e lo Sud[modificar | modificar la font]

L'independéncia e la definicion dei frontieras bèlgas[modificar | modificar la font]

La Belgica independenta[modificar | modificar la font]

L'industrializacion e la colonizacion de Còngo[modificar | modificar la font]

Lei doas guèrras mondialas[modificar | modificar la font]

Lei tensions intèrnas[modificar | modificar la font]

L'evolucion vèrs lo federalisme[modificar | modificar la font]

Politica[modificar | modificar la font]

Belgica es una monarquia federala constitucionala e parlamentària, qu'après la Segonda Guèrra Mondiala evolucionèt d'un estat unitari a una federacion. Lo Parlament bicameral es format d'un Senat e d'una Cambra de Representants. La primièra es una barreja de politics màgers elegits dirèctament e de representants de las comunautats e de las regions; del temps que la darrièra representa totes los bèlgas qu'an almens dètz-e-uèch ans en un sistèma de representacion proporcionala.

Belgica es un dels paucs païses onte votar es obligatòri, e per aiçò a un dels taus pus nauts de participacion electorala del mond[2].

Lo nombre de ministres francofòns e neerlandofòns es lo meteis, coma es prescrit dins la constitucion[3]. Lo Rei o Reina - actualament Albert II - es lo Cap d'Estat, mai se an prerrogativas limitadas. Lo poder veritable es fisat al primièr ministre e als diferents govèrns que govèrnan lo país. Lo primièr ministre actual es Yves Leterme.

Lo sistèma judiciari es basat sus lo drech civil e proven del Còde napoleonenc.

Geografia[modificar | modificar la font]

La superfícia totala de Belgica (30 528 km²) es vesina de la de l'estat american de Maryland (un pauc mendre).

Belgica

Economia[modificar | modificar la font]

De veire: Economia de Belgica.

Cultura[modificar | modificar la font]

Las lengas oficialas de Belgica son lo neerlandés (flamenc), parlat per almens 6 milions d'abitants, lo francés, parlat per aproximativament 3 milions d'abitants, e l'alemand, parlat per mens d'un per cent de la populacion totala. La capitala, Brussèlas, es bilingüa.

Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]

Nòtas e referéncias[modificar | modificar la font]

<references>