1985

1985
Descobridor o inventaire
Data de descobèrta
Contrari
Color
Simbòl de quantitat
Simbòl d'unitat
Proprietat de
Fondador
Compren
Data de debuta
Data de fin
Precedit per
Seguit per
Coordenadas
Ans : 1982 1983 1984  1985  1986 1987 1988 Decennis : 1950 1960 1970  1980  1990 2000 2010 Sègles : Sègle XIX  Sègle XX  Sègle XXI Millennis : Millenni I  Millenni II  Millenni III Cronologia mesadièra : Gen - Feb - Mar - Abr - Mai - Junh Julh - Ago - Set - Oct - Nov - Dec Cronologias tematicas : Aeronautica • Arquitectura • Automobila • Benda dessenhada • Camins de fèrre • Cinèma • Drech • Economia • Fotbòl • Jòc • Jòc vidèo • Literatura • Musica • Santat e medecina • Sciéncia • Sociologia • Espòrt • Teatre • TV Autres calendièrs : Roman • Chinés • Gregorian • Ebrieu • Indó • Musulman • Persan • Republican

Aquesta pagina concernís l'an 1985 del calendièr gregorian.

Eveniments

Africa

Sodan

En fàcia dau caòs entraïnat per la represa de la guèrra civila en 1983, la famina de 1984 e la generalizacion deis esmogudas dempuei l'annada precedenta, Gaafar Nimeiry deguèt laissar lo poder ai militars (6 d'abriu). Lo generau Siwar al-Dahab venguèt lo novèu cap de l'estat. Mantenguèt la natura autoritària dau regime mai prometeguèt l'organizacion d'eleccions liuras per 1986.

Asia

• 25 de mai - En Bangladèsh un ciclon tropical daissa 10.000 mòrts.

America

• 31 de mai - En Ohio, Pensilvània, Nòva York e Ontàrio 41 tornadas daissan 76 mòrts.

Colómbia

Fotografia de la vila d'Armero après sa destruccion per l'erupcion dau volcan Nevado del Ruiz.

Erupcion dau volcan Nevado del Ruiz que causèt la destruccion de la vila d'Armero pendent la nuech dau 13 au 14 de novembre. Entre 21 000 e 25 000 personas foguèron tuats per una colada de fanga. En causa de la manca de preparacion per faciar una catastròfa, lei secors manquèron d'eficacitat e lei subrevivents deguèron tanben faire fàcia a d'epidemias e a de pilhatges.

Mexic

• 19 de setembre - En la Ciutat de Mexic un tèrratrem de magnitud 8.0 en l'escala de Richter daissa granda destruccion e 9.500 mòrts.

Sciéncias e tecnicas

Climatologia

Imatge satellit dau « trauc » dau jaç d'ozòn en 1987.

Conegut dempuei lo començament dau sègle, lo « trauc » dau jaç d'ozòn estratosferic au dessús de l'Antartic venguèt un subjècte d'estudi per la comunautat scientifica. D'efèct, en causa de son aumentacion importanta, aquò entraïnèt una alèrta demandant l'enebiment dei gas CFC a l'origina de la disparicion de l'ozòn. Lo 22 de març, plusors estats adoptèron ansin la Convencion de Viena sus la proteccion dau jaç d'ozòn per melhorar la cooperacion entre elei afin de demenir lei riscs de destruccion d'aqueu jaç. Lo tèxte èra pas constrenhent mai prevesiá de discussions ulterioras que permetèron d'enebir lei gas CFC (→ 1987).

Informatica

Lògo dau sistèma d'esplecha Windows.

Desvolopament de la premiera version dau sistèma operatiu Windows per la companhiá estatsunidenca Microsoft. Aqueu sistèma foguèt integrada sus seis ordinators per IBM en 1987 e es vengut lo sistèma d'esplecha pus escampat dins lo mond (90% en 2008).

Presentacion dau premier ecran tactil per la companhiá estatsunidenca Zenith.

Naissenças

• 7 de genièr - Lewis Hamilton, esportista britanic de Formula 1
• 23 de genièr - Doutzen Kroes, modèla neerlandesa
• 25 de genièr - Adane Girma, fotbolaire etiopian
• 5 de febrièr - Cristiano Ronaldo, fotbolaire portugués
• 22 de febrièr - Larissa Riquelme, modèla e actritz paraguaiana
• 23 de febrièr - Emily Cox, actritz austriana-britanica
• 28 de febrièr - Jelena Janković, jogaira de tennis serbiana
• 24 de març - Frederico Gil, jogaire de tennis portugués
• 26 de març - Keira Knightley, actritz anglesa
• 6 de mai - Chris Paul, basquetbolaire american
• 21 de mai - Maska, cantaire de "rap" francés
• 29 de mai - Hernanes, fotbolaire brasilièr
• 11 de junh - Anja Rubik, modèla polonesa
• 26 de junh - Katrin Heß, actritz alemanda
• 30 de junh - Michael Phelps, nataire american
• 19 de julhet - LaMarcus Aldridge, basquetbolaire american
• 30 d'agost - Leisel Jones, nataira australiana
• 15 de setembre - Kayden Kross, actritz pornografica americana
• 8 d'octobre - Bruno Mars, cantaire american
• 23 d'octobre - Masiela Lusha, escrivana e actritz americana
• 25 d'octobre - Arkadij Naiditsch, grand mèstre d'escacs alemand
• 19 de novembre - Johann Jürgens, actor alemand
• 8 de decembre - Dwight Howard, basquetbolaire american
• Pepa Rus, actritz espanhòla

Decèsses

• 26 de febrièr - Tjalling Koopmans, economista neerlandés, Prèmi Nobel (n. 1910)
• 10 de març - Konstantin Chernenko, politician sovietic (n. 1911)
• 28 de març - Marc Chagall, pintor rus (n. 1887)
• 11 d'abril - Enver Hoxha, dictator d'Albania (n. 1908)
• 21 d'abril - Tancredo Neves, president elegit de Brasil (n. 1910)
• 18 de mai - Penn Nouth, primièr ministre de Cambòtja (n. 1906)
• 21 de junh - Tage Erlander, primièr ministre suedés (n. 1901)
• 4 de julhet - Jan de Quay, primièr ministre dels Païses Basses (n. 1901)
• 8 de julhet - Simon Kuznets, economista bielorús-american, Prèmi Nobel (n. 1901)
• 16 de julhet - Heinrich Böll, escrivan alemand, Prèmi Nobel (n. 1917)
• 27 de julhet - Michel Audiard, cineasta francés (n. 1920)
• 6 d'agost - Forbes Burnham, president de Guyana (n. 1923)
• 31 d'agost - Frank Macfarlane Burnet, biologista australian, Prèmi Nobel (n. 1899)
• 7 de setembre - Rodney Robert Porter, bioquimista anglés, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina (n. 1917)
• 8 de setembre - John Franklin Enders, scientific american, Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina (n. 1887)
• 9 de setembre - Paul Flory, quimista american, Prèmi Nobel de Quimia (n. 1910)
• 13 de setembre - Augusto Hamann Rademaker Grünewald, militar brasilièr (n. 1905)
• 19 de setembre - Italo Calvino, escrivan italian (n. 1923)
• 22 de setembre - Manuel José Leonardo Arce Leal, escrivan guatemaltec (n. 1935)
• 30 de setembre - Simone Signoret, actritz francesa (n. 1921)
• 2 d'octobre - Rock Hudson, actor american (n. 1925)
• 9 d'octobre - Emílio Garrastazu Médici, president de Brasil (n. 1905)
• 10 d'octobre - Yul Brynner, actor american (n. 1920)
• 10 d'octobre - Orson Welles, cineasta american (n. 1915)
• 24 de novembre - Big Joe Turner, cantaire american de blues (n. 1911)
• 25 de novembre - Elsa Morante, escrivana italiana (n. 1912)
• 12 de decembre - Ian Stewart, pianista britanic (n. 1938)
• 12 de decembre - Anne Baxter, actritz americana (n. 1923)
• 26 de decembre - Dian Fossey, biologista americana (n. 1932)
• 31 de decembre - Ricky Nelson, cantaire american (n. 1940)

Prèmi Nobel

• Prèmi Nobel de Fisica : Klaus von Klitzing
• Prèmi Nobel de Quimia : Herbert A. Hauptman e Jerome Karle
• Prèmi Nobel de Fisiologia o Medecina : Michael S. Brown, Joseph L. Goldstein
• Prèmi Nobel de Literatura : Claude Simon
• Prèmi Nobel de la Patz : Mètges Internacionals Contra la Guèrra Atomica
• Prèmi Nobel d'Economia : Franco Modigliani