1801
|
1801 | |
|---|---|
| Ans : 1798 1799 1800 1801 1802 1803 1804 Decennis : Cronologia mesadièra : Cronologias tematicas : Autres calendièrs : | |
Aquesta pagina concernís l'an 1801 del calendièr gregorian.
Somari
Eveniments[modificar | modificar la font]
Occitània[modificar | modificar la font]
França[modificar | modificar la font]
Euròpa[modificar | modificar la font]
- 2 d'abriu : batalha de Copenaga (1801) entre una flòta britanica e una danesa. Foguèt una victòria britanica que permetèt de rompre l'embargo decidit per Danemarc, Russia, Suècia e Prussia còntra lo Reiaume Britanic.
- 20 de mai : començament de la guèrra entre Portugal e Espanha per obtenir la fin de l'aliança entre lo govèrn portugués e lo Reiaume Unit.
- 6 de junh : fin de la guèrra entre Portugal e Espanha per la signatura dau tractat de Badajoz.
Africa[modificar | modificar la font]
Etiopia[modificar | modificar la font]
Perseguida dei trèbols intèrns liats a l'afondrament dau poder imperiau en 1768-1769. En junh, lo negus Demetrios que semblava gaire desirós de demorar sus lo tròne foguèt remplaçat per Egwale Seyon chausit per lei ras Wolde Selassie e Gugsa e divèrsei caps oròmos. Fins a 1803, son rèine foguèt marcat per una pausa relativa dins lei combats entre lei diferentei faccions de l'aristocracia etiopiana.
Arts[modificar | modificar la font]
Sciéncias e tecnicas[modificar | modificar la font]
Astronomia[modificar | modificar la font]
Descubèrta dau premier asteroïde, Ceres, per l'astronòm italian Giuseppe Piazzi de l'Observatòri de Palèrme.
Fisica[modificar | modificar la font]
Començament d'una tièra d'estudis dau fisician britanic John Dalton (1766-1844) per assaiar de demòstrar la teoria de l'indivisibilitat de la matèria desvolopada per leis Ancians. Per aquò, estudièt la composicion de mèsclas de gas, especialament l'evolucion de sa pression en foncion de la temperatura. Publicats en 1802-1803, aquelei trabalhs anavan en realitat pervenir au contrari e permetre de desvolopar lei premierei teorias atomicas modèrnas.
Economia[modificar | modificar la font]
Naissenças[modificar | modificar la font]
- 18 d'octobre - Justo José de Urquiza, president d'Argentina (m. 1870)
- 3 de novembre - Vicenzo Bellini, compositor italian (m. 1835)