Ors (mamifèr)

Un article de Wikipèdia, l'enciclopèdia liura.
(Redirigit dempuèi Ors)
Anar a : navigacion, Recercar
Pagina d'ajuda sus l'omonimia Pels articles omonims, vejatz Ors (omonimia).


Los orses son de grands mamifèrs plantigrads de l'òrdre dels carnivòrs, familha dels ursids, sosfamilha dels ursinats. En Occitània es present sustot en Bearn mas pòt anar fins a Bigòrra e Lengadòc.

Descripcion[modificar | modificar la font]

Atributs fisics[modificar | modificar la font]

Las caracteristicas comunas als orses son una forradura densa, una coa corta, de grandas capacitats olfactivas e d'audicion, cinc arpas non retractilas.

Los orses an un còrs grand amb los membres poderoses. Caminan gaireben coma d'umans. An de patas longas, un morre larg, e d'aurelhas redondas. Lors dents s'utilizan per la defensa e coma esplech e dependon del regim de l'ors. Lors arpas s'emplegan per esquinçar, cavar, e atrapar.

Fòrça orses de las regions nordicas « ivèrnan » en ivèrn. La temperatura de lor còrs descend relativament bas e pòdon èsser aisidament revelhats. Son de semiivernants.

La durada de vida mejana d'un ors es de 25 a 40 ans.

Abitat[modificar | modificar la font]

Ors brun (Ursus arctos arctos)

Los orses vivon dins d'abitats variats, dels tropics a l'Artic e dels bòsques a las banquisas.

Regim alimentari[modificar | modificar la font]

Son principalament omnivòrs, mentre que cèrts ajan un regim mai especializat, coma los orses blancs. Manjan de liquèns, de rasigas, de noses, e de baias. Pòdon tanben anar a un flume o a tota autra aiga de superfícia per capturar de peisses. L'ors es una espècia mellifaga. Li agrada de manjar de mèl quand ne tròba. Los orses viatjan luènh per trobar de fonts de noiridura. Practican abitualament la caça als crepusculs.

L'ors e l'òme[modificar | modificar la font]

Qualques grandas espècias, coma l'ors blanc e lo grizzly son dangierosas pels umans, particularament dins los caires ont se son abituadas a l'òme, mas la màger part del temps, los orses son timids e son aisidament espaventats pels umans. Çaquelà defendràn feròçament lor progenitura.

Compòrtament reproductor[modificar | modificar la font]

Ors blanc (Ursus maritimus)

Lo periòde de la reproduccion de l'ors es fòrt brèu. Los orses se reproduson de biais sasonièr, abitualament aprèp l'ivernacion. Los orsons venon al mond desdentats, cècs, e calves. Abitualament en orsonadas de 1 a 3, demoraràn amb la maire pendent sièis meses. D'en primièr noirits del lach maternal, començaràn de caçar amb la maire aprèp tres meses. Puèi, se desmaman.

Classificacion[modificar | modificar la font]

Cran d'ors de las cavèrnas (Ursus spelaeus)

La sosfamilha dels Ursinats compren cinc genres; coexistisson al sen de la familha dels Ursids amb una segonda sosfamilha, los Ailurinats (sosfamilha dels pandàs):


Dessin comparaison ours.jpg
Partidas caracteristicas de l'ors blanc, brun e negre
A : cap d'un ors blanc B : pata abans C : pata arrièra
D : cap d'un ors brun E : pata abans F : pata arrièra
G : cap d'un ors negre H : pata abans I : pata arrièra

Filogenia[modificar | modificar la font]

Dins la linhada dels orses bruns europèus se tròba per ancèstres :


Vejatz tanben[modificar | modificar la font]

Wikispecies-logo.svg
Wikispecies, lo repertòri del vivent a una dintrada per : « Ursinae ».

Wiktionary-logo.svg

Vejatz « ors » sul Wikiccionari.

Gnome-speakernotes.svg
Crit de l'ors (info) De problèmas per escotar lo fichièr ? Ajudatz-me


Ligams extèrnes[modificar | modificar la font]